PO i PSL wygrywają dzięki demografii?
Poprzedni wpis o demografii był dla osób o silnych nerwach: Polska katastrofa demograficzna: prognoza demografii GUS 2014 a 2002 i 2007. Pokazałem w nim też jednak zielone światełko w tunelu więc może nie będzie tak beznadziejnie. Pod wpisem pojawiło się pytanie co w skali mikro można z tym zrobić? Dodatkowo w artykule poniżej odpowiem na pytanie czy PO i PSL wygrywają dzięki demografii?
Każdy z nas może bardzo wiele zrobić aby w Polsce było lepiej. Pisałem o tym już w kilku wpisach. Między innymi tutaj Co Ty możesz zrobić aby w Polsce było lepiej? oraz tutaj Jak rozwiązać wszystkie problemy Polski? Podwoić polskie PKB! Kluczem… Twoje finanse osobiste!
Dzisiaj podzielę się z Wami moim przemyśleniami, dlaczego poszczególne partie polityczne mają takie a nie inne poparcie społeczne… Myślę, że mało kto zdaje sobie z tego sprawę…Nie jest to jedyny powód ale bardzo, bardzo ważny.
Jakość polityków jest bardzo ważna. Tak jak już wiele razy pisałem, głęboko wierzę, że wyedukowane ekonomicznie społeczeństwo może sprawić, że politycy będą robili dobre i wartościowe rzeczy.
PO i PSL wygrywają dzięki demografii: poparcie SLD
Dlaczego SLD w 2001 roku wygrało wybory z poparciem 41% głosów a w wyborach do parlamentu 2015 być może nawet nie wejdzie do sejmu?
Najpierw zobaczmy na wyniki wyborów do parlamentu, jak procentowo rozłożyły się głosy osób, które wzięły udział w wyborach w 2001 roku:
- 41% SLD
- 13% PO
- 10% PiS
- 9% PSL
- 10% Samoobrona
- 8% LPR
(Uwaga: wszystkie poniższe dane demograficzne, które użyłem do tej analizy (prognoza GUS 2002, 2007 i 2014) można pobrać w plikach excel po zapisaniu się na newsletter. Po potwierdzeniu zapisu można też otrzymać wszystkie pozostałe rzeczy do pobrania, jak nagrania online, bezpłatne ebooki, narzędzia w Excel oraz dane makro w Excel z wykresami.)
PO i PSL wygrywają dzięki demografii: struktura demograficzna
A teraz zobaczmy jak wyglądała struktura demograficzna Polski w 2002 roku. Niestety GUS opublikował swoją prognozę demograficzną w 2002 roku bez podania liczebności poszczególnych roczników, jak było to w 2007 i 2014 roku, dlatego tą część analizy oparłem na dostępnych pięcioletnich grupach wiekowych (GUS 2002, lewa skala mln osób dla pięciu roczników):
Zauważmy, że w 2001 roku udział w wyborach wzięły osoby, które w 2002 roku miały już 19 lub więcej lat, co zaznaczyłem na zielono poniżej:
W sumie było to około 28 mln wyborców. Warto też zauważyć, że wyż demograficzny przełomu lat 1970/1980 dopiero wchodził na rynek pracy jak i w wiek wyborczy.
Jeżeli założymy, że na SLD głosowały głównie osoby, które czuły sentyment do czasów komunistycznych, w 2001 roku te osoby musiały mieć pewnie co najmniej czterdzieści lat.
Innymi słowy były to osoby, które w momencie upadku komunizmu miały niecałe trzydzieści lat (urodzone przed 1962 rokiem). Tą grupę wiekową zaznaczyłem na czerwono:
Była to grupa licząca około 16 mln wyborców. Stanowiła ona trochę powyżej 50% w całej liczbie osób, które miały prawo do głosowania w 2002 roku.
PO i PSL wygrywają dzięki demografii: liczebność grup wiekowych
Na podstawie danych GUS z 2014 roku możemy zobaczyć jaka jest/będzie liczebność poszczególnych grup wiekowych z 2002 roku piętnaście lat później, czyli w 2017 roku. Wystarczy zobaczyć na poszczególne, pięcioletnie grupy wiekowe, które w takim wypadku są starsze o 15 lat, czyli dla przykładu:
- Było 0-4 lat, jest 15-19 lat
- Było 10-14, jest 25-29 lat
- itd.
- Wziąłem rok 2017 tak aby mieć pewność, że mówimy o tych samych osobach i grupach wiekowych, tylko starszych o dokładnie 15 lat (w przeciwnym wypadku grupy wiekowe pomieszałyby się względem 2002 roku, gdybym wziął je z prognozy GUS z 2015 roku)
Obecnie (2017 r.) liczebność poszczególnych grup wiekowych jak i wiek tamtych wyborców wygląda więc tak:
PO i PSL wygrywają dzięki demografii: zmiana w grupach wiekowych
Natomiast poniżej pokazałem zmniejszenie liczebności poszczególnych grup wiekowych wyborców z 2002 roku (w mln osób, według wieku jaki miała dana grupa wiekowa w 2002 roku). Oczywiście jest to efekt tego, że nikt nie jest wieczny jak i takiej a nie innej struktury powojennego wyżu demograficznego:
W sumie jest to około 5,5 mln osób mniej. Aż około 5 mln przypada na osoby, które w 2002 roku miały co najmniej czterdzieści lat lub więcej. Jest to aż 1/3 tej liczby osób z 2002 roku.
Innymi słowy jest to o 5 mln mniej potencjalnych wyborców… czyli prawie dwadzieścia procent ogółu uprawnionych do głosowania w 2002 roku.
PO i PSL wygrywają dzięki demografii: populacja miasta i wsi
Mało tego, jeżeli zobaczymy na rozbicie zmiany liczby osób w miastach i na wsi, z tych powyższych pięciu mln osób prawie 3,5 mln to śmiertelność wśród mieszkańców miast.
Jest to kolejna ciekawa rzecz. Jeżeli zobaczymy na rozbicie demografii na miasta i wieś, dojdziemy do wniosku, że w miastach piramida demograficzna wygląda inaczej niż na wsi (dane w mln osób):
Innymi słowy w miastach, ze względu na powojenną migrację ze wsi do miasta, jest relatywnie więcej osób starszych niż na wsi. Dodatkowo niż lat 60-tych jest bardziej widoczny w miastach niż na wsi.
Ktoś nawet o tym pisał w jednym z komentarzy przy okazji analizy rynku mieszkaniowego w kontekście demografii: Demografia Polski i rynek mieszkaniowy: nie jest tak źle
Z powyższego wykresu wynika też inna ciekawa rzecz: ostatnio liczba urodzeń na wsi prawie zrównała się liczebnością z tą w miastach. Innymi słowy to mieszkańcy miast w większym stopniu odpowiadają za załamanie demograficzne, ponieważ na wsi nie jest to tak widoczny problem.
Po części jest to zapewne efekt tego, że na wejściu do UE najbardziej skorzystali właśnie rolnicy (dopłaty).
Idąc dalej, patrząc na PiS w kontekście PO, warto tutaj zwrócić uwagę na kolejny bardzo ważny czynnik.
PiS ma przewagę głosów nie tylko wśród wyborców starszych ale i na wsi. A PO z kolei w miastach. A skoro w miastach żyje powyżej 60% populacji Polski to i PiSowi trudno zdobyć dużą przewagę nad PO. Tym bardziej, że nie dość, że na wsi jest relatywnie mniej osób niż w miastach, to jeszcze PiS konkuruje o głosy z PSLem.
PO i PSL wygrywają dzięki demografii: struktura demografii 2015
Do ciekawych wniosków dojdziemy też jeżeli zobaczymy na szczegółową strukturę demograficzną Polski dla roku 2015 . Zobaczmy gdzie pozycjonują się poszczególne partie pod względem liczby wyborców w roczniku (lewa skala liczba osób w danym wieku):
Jeżeli podzielimy potencjalnych wyborców na dziesięcioletnie grupy wiekowe, otrzymamy odpowiedź dlaczego Korwin Mikke miał i będzie miał problem z przekroczeniem progu 5%.
Popierają go głównie ludzie młodzi. Tych osób jest znacznie mniej niż osób z wyżu demograficznego stanu wojennego:
- W obecnych wyborach 2015 jest to 1,5 mln osób mniej (1,5 mln wyborców w tą czy w tą to około pięciu punktów procentowych poparcia więcej lub mniej).
- W kolejnych latach będzie to dodatkowe 2,5 mln osób mniej.
- W sumie jest to około 4 mln osób mniej, czyli kilkanaście procent poparcia.
- A przecież o głosy ludzi młodych zabiega dodatkowo PiS. Więc Korwin i tak ma głosy tylko części ludzi młodych.
- Z kolei PO nie straciło zbytnio poparcia, ponieważ popiera ją najliczniejsza grupa wiekowa trzydziestolatków.
Pokazałem to na wykresie poniżej:
Warto jeszcze zwrócić uwagę na sytuację demograficzną w przypadku PSL
W miarę jak Polska będzie się robiła coraz starsza demograficznie, traciło na tym będzie oczywiście SLD ale i PiS i trochę PO a zyskiwało PSL. Dlaczego? Ponieważ relacja liczby mieszkańców wsi i miast będzie się poprawiała na rzecz liczby młodszych mieszkańców wsi. Zaznaczyłem to zieloną ramką:
Efekt ten zresztą ma i miał cały czas miejsce ponieważ z tych pięciu mln osób, które już odeszły od nas od 2002 roku to w zdecydowanej większości były właśnie osoby mieszkające w miastach.
PO i PSL wygrywają dzięki demografii: podsumowanie
- Od wyborów w 2001 roku sporo wyborców SLD już po prostu nie żyje. I są to głównie mieszkańcy miast. To jeden z kluczowych powodów dlaczego SLD ma problem z poparciem wyborców.
- Dotyczy to też wyborców PiSu, ponieważ również na tą partię chętniej głosują osoby starsze. Jeżeli zsumujemy głosy wyborców PiSu, LPR i Samoobrony z 2002 roku, zobaczymy, że obecne poparcie jest właśnie takie samo jak w 2002 roku. I to pomimo sporego niezadowolenia z rządów PO-PSL.
Trudno jednak zdobyć przewagę nad PO, jeżeli część wyborców PiSu po prostu umiera. - Dodatkowo PO ma poparcie w miastach, gdzie żyje ponad 60% wyborców.
- Z kolei PiS nie dość, że walczy o głosy mieszkańców wsi to jeszcze ma tutaj konkurenta w postaci PSL.
- A Korwin Mikke z kolei spóźnił się o kilkanaście lat bo gdyby zdobył głosy najmłodszych wyborców kilkanaście lat temu, pewnie nie miałby problemu z wejściem do parlamentu. A tak zbiera głosy roczników niżu demograficznego, gdzie jest załamanie demograficzne. W roczniku jest kilkadziesiąt procent mniej osób niż w wyżu demograficznym przełomu lat 1970/1980.
I tych młodych ludzi jest po prostu za mało aby przełożyło się to na większe procentowe poparcie.
Podsumowując, demografia ma bardzo potężny wpływ również na kształt sceny politycznej. Oczywiście to nie jedyny czynnik ale bardzo ważny.
Jeżeli uświadomimy sobie, że kilka mln wyborców z poprzednich lat po prostu umarło, między innymi o wiele lepiej jesteśmy w stanie zrozumieć dlaczego SLD tak straciło na scenie politycznej.
Ciekaw jestem Waszych opinii. Co o tym myślicie.
Analityk akcji/ współodpowiedzialny za wyniki inwestycyjne części portfela akcyjnego w ING OFE:
22 komentarze “Korwin, SLD i PiS przegrywają a PO i PSL wygrywają dzięki… demografii!”
17/04/2015
KonradBardzo ciekawa analiza, ale także – smutna. Oznacza to zabetonowanie Naszej sceny politycznej tymi samymi aktorami na wiele lat, biorąc pod uwagę trudności ze zbieraniem poparcia przez nowe partie/ruchy etc.
17/04/2015
Michał Stopka@ Konrad
Niekoniecznie. Politycy robią to co chce społeczeństwo. Jeżeli zobaczyć co robiło PO to parę populistycznych pomysłów wzięli od PiS czy SLD bo się bali, ze oni zdobędą głosy jeżeli oni tego nie zrobią. Zrobili sondaże i im wyszło, że więszkość społeczeństwa chce tego i tego. I tyle.
Dlatego PO i PiS pilnie obserwuje co chce społeczeństwo.
Jeżeli społeczeństwo (większość) będzie chciała dobrych rzeczy to politycy będą to z czasem robili.
Dlatego nawet małe partie mają wpływ na to co robią te duże. Może one nigdy nie będą rządziły ale te duże im zabiorę wiele ich postulatów o ile tylko społeczeństwo będzie je popierało…
To tak jak z moim blogiem. Dziennikarze zrzynają tematy, które poruszam na moim blogu ale dzięki temu coraz więcej o takich tematach mówi się w mediach.
Co prawda ja sam na tym nie korzystam bo niby skąd miałby ktoś wiedzieć, że to akurat ja dałem początek jakiemuś tematowi medialnemu, ale nie ma to dla mnie znaczenia.
Ważne że media podłapują moje pomysły i dzięki temu zmieniamy razem Polskę :-)
17/04/2015
MarekDlatego taki pan Niesiołowski uciekł z ZCHNu do PO:) Doradcy mu już dawno temu powiedzieli żeby szukał szczęścia u liberałów:)
http://www.bankfotek.pl/view/1884842
18/04/2015
Michał StopkaObawiam się, że wykres giełdy nie ma nic wspólnego z żadną partią ale raczej z cyklem dzisiecioletnim w gospodarce i na rynku pracy :-) Bezrobocie w Polsce spadnie do 5% w 2018 roku!? Cykl dziesięcioletni w gospodarce i na rynku pracy
18/04/2015
MateuszBardzo ciekawy wpis! A ja sam jestem ciekaw jak będzie wyglądała statystyka wyswietlen tego posta – polityka już wielu podzieliła. Zastanawia mnie czy tego typu analizy na blogu eksperckim, nawet bez faworyzowania konkretnych partii nie zrażą czytelników. Mam nadzieję że nie! Pozdrawiam serdecznie Michale.
19/04/2015
CLS.plPolityka interesuje mnie mało. Ostatnio jednak oglądałem program Kuby Wojewódzkiego, gdzie znalazł się pan Korwin Mikke i ten, z tego co wywnioskowałem, jest pewien swojego zwycięstwa. Poglądy PiSowskie są mi bardzo dalekie- do tego Smoleńsk skutecznie mnie do nich zniechęcił. A PO? No cóż…
19/04/2015
NINOMichale,
Mnie się wydaje, że zajmowanie się jakimikolwiek prognozami politycznymi w Polsce jest po prostu bez sensu. Gdy pojawia się temat polityki Polacy (bardzo podobnie do Rosjan) ujawniają jakieś abberacje w myśleniu, tudzież dewiacje (czasem wygląda to jak syndrom Sztokholmski, kiedy indziej jak praktyki sado-maso). Prosił bym raczej omijać te obszary bardzo szeroko i skupić sie na bardziej konkretnych tematach. Po prostu szkoda bloga.
Swego czasu zresztą cieszyłeś się, gdy ministrem finansów został młody człowiek. Dziś już wiadomo, że ta nadzieja zdechła błyskawicznie:
http://prawo.rp.pl/artykul/1190741.html
Jak widać beton w głowie mają nie tylko ludzie z „innej epoki”. Jak widać w Polsce wolność obywateli definiuje się nadal jak za cara, wedle jego woli – prikazem.
Nie wiem może czas aby przypomnieć podstawowe zasady demokratycznego państwa prawa, bo panu ministrowi się wszystko popieprzyło.
Otóż zgodnie z ciągle obowiązującą (?) konstytucją: „Nikogo nie wolno zmuszać do czynienia tego, czego prawo mu nie nakazuje”. Trzeba dodać nakazuje wyraźnie, jednoznacznie i w ustawie (nie w okólniku, interpretacji – od tego są sądy i zasada podziału władzy).
Legalizm prawny to zasada prawna zgodnie z którą, organy władzy (czyli np minister) mogą działać jedynie na podstawie i w ramach norm prawnych (art7 konstytucji).
Jak widać minister myśli, że jest odwrotnie tzn. że naród ma robić to co on chce a jego może ograniczyć tylko on sam – bo to on ustala co prawem jest a co nie – trochę to śmierdzi absolutyzmem ale tylko nielicznych to boli (no i prawie nikt o tym nie mówi):
http://prawo.rp.pl/artykul/1176602.html
Jeśli chodzi o głosowanie. Jak ktoś nie wie na kogo głosować to zawsze może przekreślić cała kartę – głos jest pusty, ale liczy sie do frekwencji. Jak sie zdarzy, że frekwencja będzie 60% a głosów zaliczonych połowa to politycy zaczną myśleć inaczej – bo trudno będzie im legitymizować swoje poczynania.
20/04/2015
Adam@Michał Stopka
„Jeżeli społeczeństwo (większość) będzie chciała dobrych rzeczy to politycy będą to z czasem robili.”
Tylko nikt nie wie co to są te dobre rzeczy. To nie jest tak, że istnieją idealne strategie, a źli politycy nie chcą ich wprowadzać w życie bo sprawia im to jakąś sadystyczną przyjemność. Pomysły rewolucyjne, takie jak demokracja, wolny rynek, ubezpieczenia społeczne, które się sprawdzają na świecie, są wprowadzane w takiej, czy innej formie. Większość pracy rządu/sejmu, to są mało ekscytujące zmiany.
Poza tym ocenianie pomysłów na podstawie tego co się społeczeństwu (większości) podoba to jest właśnie populizm. Potrzebujemy polityków, którzy kreują opinie.
@NINO
„cieszyłeś się, gdy ministrem finansów został młody człowiek. Dziś już wiadomo, że ta nadzieja zdechła błyskawicznie”
Młody, wykształcony człowiek z doświadczeniem zostaje ministrem, a ja nie zarobiłem milionów, czyli „nadzieja zdechła”. Niektórzy mają nierealistyczne wymagania co do polityki. Sama stabilność to już jest wielka zaleta. Wzrost gospodarczy jest, bezrobocie spada, inflacja jest niska, popyt rośnie, deficyt spada, ale to za mało bo X/Y. Ale jak się ignoruje szczegóły, to wszystko wydaje się proste.
20/04/2015
Michał StopkaPanie Adamie, nie, populizm jest tylko wtedy, gdy politycy robią złe rzeczy/obiecują robić złe rzeczy bo większość społeczeństwa tego chce ale nie zdaje sobie sprawy, że w swojej istocie i w konsekwencji jest to dla nich złe.
Przykład? Dziecko chce pić alkohol, palić papierosy i brać narkotyki a rodzice mu na to pozwalają tylko dlatego aby dzieci ich lubiły i mówiły jakich to mają super rodziców…
Natomiast jeżeli politycy robią rzeczy, które chce aby były wprowadzoen przez społeczeństwo ale to społeczeństwo jest wyedukowane ekonomicznie i te rozwiązania są dla nich w swojej istocie dobre i korzystne, to już nie jest populizm.
Takim przykładem takich polityków i takiego społeczeństwa jest np. społeczeństwo niemieckie czy szwajcarskie. Na przykład niedawno społeczeństwo szwajcarskie odrzuciło w referendum płacę minimalną w wysokości kilkunastu tysięcy złotych! 77% Szwajcarów było przeciw… Wyobraża Pan sobie dzisiaj takie referendum w Polsce i jego wynik?
Gdyby przeprowadzić go dzisiaj w Polsce i zapytać, czy wprowadzić płacę minimalną na poziomie np. 5 tys. zł, społeczeństwo pewnie by go przegłosowało. Przy obecnym stanie wiedzy ekonomicznej społeczeństwa, nikogo by to nie interesowało, że takie rozwiązanie doprowadziłoby do katastrofy gospodarczeje…. Ale takie przykłady można mnożyć. I politycy je powtarzają jak mantrę za społeczeństwem. I w efekcie mamy w Polsce jak mamy.
Ale z czasem możemy mieć mądre społeczeństwo jak w Szwajcarii czy Niemczech. Nie widzę powodów dlaczego polskie społeczeństwo docelowo miałoby być głupsze czy mniej inteligentne…
Owszem nie jest to łatwe w Polsce ale kto powiedział, że ma być i będzie łatwo?
To co ja mogę, to robię na mojej stronie, staram się przekazywać jak najwięcej wartościowej wiedzy, jak na przykład to spostrzeżeni: Jak rozwiązać wszystkie problemy Polski? Podwoić polskie PKB! Kluczem… Twoje finanse osobiste!
OK, docieram tylko do iluś tam tysięcy ludzi i sam wiele nie zdziałam. ALE GŁĘBOKO WIERZĘ, ŻE RAZEM MOŻEMY NAPRAWDĘ ZROBIĆ WIELE DOBREGO, tak jak zresztą pisałem ostatnio: Razem zmieniamy Polskę! 10 (20) tys. czytelników w… jeden dzień!
Oczywiście jakie inne dokładne rozwiązania są dobre a jakie złe, można (i trzeba dyskutować) i kolejnych miesiącach też będę trochę o tym pisał na mojej stronie.
21/04/2015
Adam@”Natomiast jeżeli politycy robią rzeczy, które chce aby były wprowadzoen przez społeczeństwo ale to społeczeństwo jest wyedukowane ekonomicznie i te rozwiązania są dla nich w swojej istocie dobre i korzystne, to już nie jest populizm.”
To nie jest populizm, tylko utopia ;) Ekonomia to dość trudny temat. Przy ograniczonym czasie i chęciach, ciężko realistycznie zakładać dobrą powszechną znajomość tegoż. Nawet jak jest czas i chęci to skutki bywają opłakane (patrz korwiniści).
Decydowanie o płacy minimalne w referendum to nie jest najlepszy pomysł. Czy chciałby Pan, żeby obywatele decydowali o wielkości stóp procentowych? Może o wysokości podatku, np na alkohol? Szwajcarzy nie mają pojęcia o ekonomicznych skutkach płacy minimalnej. Jest to zamożny kraj i pewnie nie było lobbystom ciężko ich przekonać. Przecież płaca minimalna to jest dość kontrowersyjny temat, ekonomiści są dość podzieleni w tej sprawie.
Przecenia Pan trochę mądrość społeczeństw zachodnich i z drugiej strony nie docenia mądrości Polaków. Przecież przeciętny Niemiec dalej myśli, że w Grecji mieszkają same lenie i nieroby, którzy powinni teraz odpokutować za swoje grzechy. Najlepiej niech zbankrutują i nie zabierają naszych oszczędności. Taka postawa jest promowana w gazetach niemieckich. Z drugiej strony Polacy nie dają się nabrać na ekonomiczny populizm Korwina, a to już jest plus. Pomimo całej tej głupoty na świecie, ludzie wybierają nie najgorszych polityków i świat się rozwija.
21/04/2015
Michał StopkaPanie Adamie no i dochodzimy właśnie do sedna zagadnienia jeżeli chodzi o obecną samoświadomość polskiego społeczeństwa:
„Decydowanie o płacy minimalne w referendum to nie jest najlepszy pomysł. Czy chciałby Pan, żeby obywatele decydowali o wielkości stóp procentowych? Może o wysokości podatku, np na alkohol?”
Przy obecnej samoświadomości i poziomie wiedzy ekonomicznej polskiego społeczeństwa takie referenda skoczyłyby się katastrofą gospodarczą i bardzo wysokim bezrobociem w Polsce, co zresztą napisałem powyżej
ALE TO NIE ZNACZY, ŻE W PRZYSZŁOSCI NIE MOŻE BYĆ INACZEJ. GŁĘBOKO WIERZĘ, ŻE MOŻE BYĆ INACZEJ.
I nie zgadzam się z Pana opinią, że to lobbyści przekonali 77%! społeczeństwa szwajcarskiego, że wprowadzeni płacy minimalnej jest złe… Naprawdę Pan w to wierzy, co napisał?
„Szwajcarzy nie mają pojęcia o ekonomicznych skutkach płacy minimalnej. Jest to zamożny kraj i pewnie nie było lobbystom ciężko ich przekonać.”
Po prostu oni mają bardzo bardzo długą historię wolnego kraju i hiostorię gospodarki. Na własnej skórze przekonali się w wielu kwestiach co jest dobre a co złe dla gospodarki.
Polska była pod zaborami przez kilkaset ostanich lat (rozbiory, potem czasy komunizmu) i dopiero ostatnie 25 lat jesteśmy wolnym krajem. Dlatego nie ma co się dziwić, że obecny stan wiedzy społeczeństwa, wiedzy ekonomicznej jest jaki jest.
ALE TO SIĘ MOŻE ZMIENIĆ. I mam nadzieję, że po części się do tego RAZEM przczynimy…
21/04/2015
AdamSzwajcaria ma jedno z najbogatszych społeczeństw na świecie, do tego niewielkie rozwarstwienie społeczne powoduje i mocne związki zawodowe. Pytanie takich ludzi o płace minimalną to jak pytanie o sens ubezpieczenia medycznego zdrowego 15-latka. To co jest dobre dla jednego kraju nie oznacza, że jest dobre dla innego.
Czy Pan naprawdę wierzy w to, że 77% osób głosujących przeciw przeanalizowało odpowiednie modele ekonomiczne i im wyszło, że w ich przypadku podane rozwiązanie będzie nieopłacalne? Czy raczej kierowali się ideologią, typu płaca minimalna = zło. Może po prostu to im do szczęścia nie potrzebne bo i tak płaca minimalna jest de facto ustalona przez związki zawodowe.
Może się mylę i na ulicy u szwajcarów można pogadać o wpływie płacy minimalnej na monopsoniczny rynek pracy.
21/04/2015
Michał StopkaPanie Adamie ale po co taka szczegółowa i akademicka wiedza na taki czy inny ekonomiczny temat?
Wszystko co Pan robi w życiu ma Pan poparte akademicką wiedzą? Jest bardzo wiele obszarów, gdzie nie trzeba mieć takiej szczegółowej i kompleksowej wiedzy i być rozsądnym obywatelem bo na przykład wynosi się ją chociażby ze szkoły czy z domu.
W Polsce ani szkoła nie uczyła wielu rzeczy przez dziesięciolecia (i pewnie nadal nie uczy w wystarczającym stopniu) ani w rodzinnym domu trudno aby większość społeczeństwa uzyskała taką wiedzę w poprzednich latach.
Mało tego, również jest ona powszechnie dostępna w mediach bo również zdecydowana większość dziennikarzy czy osób publicznych nie opowiada głupot, tak jak w Polsce, bo by się z nich ludzie śmiali.
Wszystko wymaga czasu. To tak jak z Andrzejem Lepperem. Wiele rzeczy, które w Polsce przechodziły jeszcze kilkanaście lat temu, teraz już tak łatwo nie przechodzi. Po prostu ludzie się uczą i edukują.
No i zgodnie z powyższym wpisem, część starszych, którzy najtrudniej się edukują, po prostu od nas odchodzi. A wek osiemnastu lat osiągają nowe roczniki, z nową wiedzą ekonomiczną.
22/04/2015
JanPanie Michale
Błędne założenie jest że ludzie z roczników ponizej 85 głosują na PO. Ci ludzie głosowali na PO 4/5 lat temu ale to nie znaczy ze zagłosują znowu. Ja na pewno nie zagłosuję na partie lewicowe gospodarczo, a obecnie w sejmie są tylko takie.
Pozdrawiam
22/04/2015
Michał Stopka@ Jan
Parę tygodni temu widziałem rozbicie sondażu wyborczego dla poszczególnych grup wiekowych. Jako jedyna grupa wiekowa PO wygrywała tylko właśnie w grupie wiekowej 30-40 lat. Historycznie właśnie w tej grupie wiekowej PO miało zawsze najwyższe poparcie. Oczywiście sondaże to tylko sondaże ale zawsze są jakąś wskazówką.
22/04/2015
JanPo to żebym Ja miał komfort życia bez kredytu pracowali moi dziadkowie i rodzice
Jeśli miał bym kredyt i brał każde nadgodziny każdą fuchę to kiedy miałbym się edukować finansowo ? Jaka analiza dochodów i wydatków ?? Jak 50-60 % moich dochodów spłacałbym w postaci raty do banku a cała resztę wydawałbym na życie.
No ale nie mam kredytu z wypłaty coś zostaje i coś trzeba z tymi pieniędzmi zrobić, więc zacząłem się interesować.
Większość kolegów i znajomych jest przekonana ze im się należy ze powinni zarabiać więcej, pracują po godzinach bo albo już spłacaja kredyt albo własnie zbierają na wkład własny. I pomimo tego ze tu w polsce zarabiają po 5-10 tys zł są biedni i będą biedni bo każdą nadwyżkę budżetowa zmienią na ratę kredytowa.
Ludziom ciężko zrozumieć ze Ja przez 5 lat odłożę przykładowo 60 tyś zł i wydam przykładowo na samochod, a ten co wziął od razu kredyt to po 5 latach ma 5 lat starszy samochód i 60 tyś do oddania w banku. Po kolejnych 5 latach Ja mam 60 tyś a przykładowy TEN ma 0.
Im więcej taki poważnych blogów jak Pana Michała czy takich mniej poważnych jak moj tym lepiej. Wszyscy w mniejszym bądź większym stopniu pracujemy nad edukacja finansową społeczenstwa.
My robimy to pro bono publico, banki deedukują a nawet ogłupiają społeczeństwo reklamami i maja z tego dużą kasę.
22/04/2015
Adam@”Panie Adamie ale po co taka szczegółowa i akademicka wiedza na taki czy inny ekonomiczny temat?”
Panie Michale, dlatego że wiele rzeczy jest nieintuicyjnych. I to właśnie wykorzystują marketingowcy, czyli też politycy. Obniżenie bezrobocia przy podniesieniu płacy minimalnej jest nieintuicyjne. Polityka antycykliczna, czyli wydawanie pieniędzy w kryzysie, zamiast zaciskania pasa jest nieintuicyjna. To, że dług państwa to nasze oszczędności też nie jest intuicyjne. Ogólnie pieniądze jako dług wydają się abstrakcyjne. Bez szczegółowej wiedzy możemy być dowolnie manipulowani. Firmy marketingowe wydają miliardy, żeby zarobić na wykorzystaniu naszej intuicji, niewiedzy i błędów poznawczych.
Dlatego udział ekspertów w polityce jest niewielki i to nawet nie jest takie złe. Polityka polega na wyznaczaniu kierunku, przekonywaniu obywateli do swoich racji. Gdzieś tam w tle siedzą eksperci w postaci doradców/urzędników w ministerstwach. Po to wybieramy swoich reprezentantów w postaci polityków, żebyśmy nie musieli się tych wszystkich rzeczy uczyć.
22/04/2015
Adam@Jan
„Po to żebym Ja miał komfort życia bez kredytu pracowali moi dziadkowie i rodzice”
Gratuluje rodziny? Niestety nie wszyscy mają tyle szczęścia w życiu, niektórzy muszą nawet spłacać dług po rodzicach.
@”Ludziom ciężko zrozumieć ze Ja przez 5 lat odłożę przykładowo 60 tyś zł i wydam przykładowo na samochod, a ten co wziął od razu kredyt to po 5 latach ma 5 lat starszy samochód i 60 tyś do oddania w banku. Po kolejnych 5 latach Ja mam 60 tyś a przykładowy TEN ma 0. ”
Bzdura. Nie policzyłeś, że ty masz 5 lat jeżdżenia na deskorolce, a on ma 5 lat wożenia się nowym samochodem ;) A jak ci powiem, że po tych pięciu latach umrzecie, to kto na tym lepiej wyszedł? ;) Jeszcze gorzej jest w przypadku kredytu na mieszkanie. W Polsce przez wysokie koszty wynajem jest bardzo nieopłacalny, taniej wychodzi kredyt. Jako, że gdzieś mieszkać trzeba, nie każdy może odłożyć całą wartość mieszkania. Kredyt to jest narzędzie, z którego trzeba korzystać z głową, a nie ideologicznie w stylu bank = zło.
22/04/2015
Jan@Adam
To nie tylko wysiłek rodziny, bo mój również, brak kredytu oznacza pożyczkę od rodziny. Takich którzy nie dość ze nie mają od kogo pożyczyć z rodziny i jeszcze wszystko co zarobią to ja znam na pęczki, zdecydowana większość.
Tym razem napisze co zrobiłem 5 lat temu, a nie co bym zrobił
Ja Kupiłem 10 letniego golfa za 20 tyś
Kolega kupił nówkę z salonu Opla słabo wyposażonego za 60 tyś. Dzisiaj mam 15 letniego golfa wartego niecałe 10 tyś, kolega ma 5 letnią astre warta trochę ponad 20 tyś, oddał już około 50 tys do banku jeszcze tylko 50 tyś i za 5 lat będzie to jego samochód.
Tak samo się to ma do mieszkania, lodówki czy innych bardzo potrzebnych do życia rzeczy. Moja opinia na ten temat jest tutaj http://dosukcesu.blogspot.com/2015/04/czy-istnieje-dobry-kredyt.html :P
22/04/2015
Adam@Jan
„To nie tylko wysiłek rodziny, bo mój również, brak kredytu oznacza pożyczkę od rodziny.”
Czyli zastąpił pan kredyt… kredytem. Co prawda, nie każdy ma dostęp do tak preferencyjnych warunków, ale kredyt mieszkaniowy nie musi kosztować 100% kwoty w odsetkach. Takie rzeczy jak wkład własny i okres kredytu znacząco to obniżają.
Jak już się dzielimy się historiami sukcesu, to ja się przesiadłem na rower i przez te 5 lat oszczędziłem cenę samochodu, napraw, ubezpieczeń i przeglądów, a i kondycja się poprawiła. Co nie znaczy, że każdemu bym to polecał.
26/10/2015
ŁukaszKorwin się nie spóźnił o kilkanaście lat, bo on od tych kilkunastu lat robi to samo. Szoł dla małolatów.
27/10/2015
ZacznijZarabiacDemografia + stare media = zwycięstwo „bandy czworga” :/