Bezrobocie w Polsce: mam dobrą i złą informacje
Jak wiecie, w styczniu 2013 roku, kiedy bezrobocie w Polsce było na najwyższym poziomie w ostatnich latach, napisałem wpis w którym argumentowałem, że właśnie mamy kilkuletni szczyt na wskaźniku bezrobocia. Moją analizę opierałem na cyklu dziesięcioletnim dla polskiej gospodarki i rynku pracy, który odkryłem już w 2009 roku: Bezrobocie spadnie w Polsce do 5% a wynagrodzenia wzrosną o +30% do 2018 roku!? Cykl dziesięcioletni w gospodarce i na rynku pracy (uwaga: jeżeli ktoś jest tutaj nowy, proszę najpierw zapoznać się z tym cytowanym wpisem bo tam wytłumaczyłem całą teorię związaną z cyklem dziesięcioletnim w Polsce).
Bezrobocie w Polsce: jaka jest dobra informacja?
Najpierw zobaczmy krótki cytat ze stycznia 2013 roku:
Dla przypomnienia dwa wykresy bardzo ciekawych, pięcioletnich tendencji na wskaźniku bezrobocia GUS:
Poniżej zaznaczyłem trzy pięcioletnie cykle wzrostu bezrobocia, czyli lata: 1989-1993, 1999-2003 oraz ostatni 2009-2013:
Jak widać na powyższym wykresie systematyczny, kilkuletni wzrost bezrobocia pojawiał się w Polsce od upadku komunizmu dokładnie co 10 lat! :
- Dołek bezrobocia jesień 1988 (zaraz przed „kryzysem” komunizmu i jego upadkiem)
- Dołek bezrobocia jesień 1998 (zaraz przed „kryzysem” rosyjskim i bankructwem Rosji)
- Dołek bezrobocia jesień 2008 (zaraz przed „kryzysem” światowym i upadkiem Lehman Brothers)
Poniżej zaznaczyłem dwa pięcioletnie cykle spadku bezrobocia, czyli lata: 1994-1998, 2004-2008
Jak widać na powyższym wykresie pięcioletnie okresy spadku bezrobocia również powtórzyły się dokładnie co 10 lat! :
- Szczyt bezrobocia 1994
- Szczyt bezrobocia 2004 (zaraz po ogłoszeniu „dziury” Bauca)
- Szczyt bezrobocia 2013/2014 ? (zaraz po ogłoszeniu „dziury” Rostowskiego)
Dlatego też kolejny, cykliczny spadek bezrobocia nastąpi w latach 2014-2018.
Bezrobocie w Polsce: dobra informacja
Dobra informacja jest taka, że jak już pewnie wiecie, moje spostrzeżenie o cyklu dziesięcioletnim bardzo ładnie się zrealizowało i cały czas ładnie się realizuje. Poniżej bezrobocie w Polsce na podstawie wstępnych danych GUS sprzed paru dni: bezrobocie za lipiec 2015 roku wyniosło 10,1%. I tak jak pisałem na wiosnę, niedługo bezrobocie GUS będzie już jednocyfrowe (bezrobocie BAEL publikowane przez EUROSTAT jest jeszcze niższe o kilka punktów procentowych):
Oczywiście dodatkowo, tak jak z kolei pisałem kiedyś tutaj: Wynagrodzenia +30% do 2018r.: czas na podwyżkę/zmianę pracy!, bezrobocie w Polsce to też, oprócz imigracji, pokłosie naszej demografii, krótki cytat dla przypomnienia:
Obecnie na rynek pracy wchodzą roczniki urodzone około 1995 roku, czyli jest to około 400 tys. osób. Roczniki te to kilkadziesiąt procent osób mniej niż było to jeszcze kilkanaście lat temu, kiedy na rynek pracy wchodził wyż demograficzny przełomu lat 1970/1980. Wtedy w roczniku było niecałe 700 tys. osób. Ta różnica w skali roku to niecałe 300 tys. osób, co daje mniejsze lub większe bezrobocie, tylko w skali jednego roku, o dwa punkty procentowe (1% bezrobocia to około 160 tys. osób):
Poniżej, lewa skala to liczba osób w roczniku dla roku 2015, według roku urodzenia (GUS prognoza z 2014 roku):
Z kolei poniżej te same dane, ale według wieku osób w roku 2015. Dodatkowo pokazałem na tym wykresie, że obecnie na emeryturę przechodzi powojenny wyż demograficzny. Z rynku pracy odchodzi teraz dwa razy więcej osób niż było to kilkanaście lat temu. W efekcie zwalnia się część miejsc pracy dla nowych pracowników:
Bezrobocie w Polsce: zła informacja
Jaka w takim razie jest zła informacja? Żeby wyjaśnić moje spostrzeżenie, zobaczmy jak przebiega obecny cykl dziesięcioletni spadku bezrobocia w skali roku w porównaniu do dwóch poprzednich cykli. Innymi słowy odświeżamy sobie analizę, którą zrobiłem rok temu w cytowanym artykule tutaj. Między innymi badamy ile bezrobocie spada w skali roku (ile punktów procentowych):
Rok temu, w 2014 roku, było tak:
Jeżeli nałożymy na jeden wykres zachowanie wskaźnika bezrobocia w Polsce od początku 1988, 1998 oraz 2008 roku (w rozbiciu na dziesięcioletnie okresy) otrzymamy następujący wykres (założyłem, że np. sierpień 1994 roku to to samo co sierpień 2004 roku oraz sierpień 2014 roku):
(uwaga: dla cyklu od 1988 roku wtedy był jeszcze w Polsce komunizm i dlatego nie mamy jeszcze wykresu bezrobocia, bezrobocie jako takie zaczyna stopniowo rosnąć dopiero od upadku komunizmu w połowie 1989 roku)
Okresy dziesięcioletnie, po lipcu 2015 roku wyglądają teraz tak:
Bezrobocie w Polsce w skali roku spadało tak (2014 rok):
Z kolei poniżej przedstawiłem te same okresy dziesięcioletnie na wskaźniku bezrobocia ale zastanawiamy się o ile punktów procentowych historycznie bezrobocie rosło lub spadało w ciągu jednego roku:
A w ciągu ostatniego roku do lipca 2015 spadek pokazałem na tym wykresie:
Czerwoną strzałką zaznaczyłem powyżej trochę niepokojącą rzecz, która ma miejsce od kilku miesięcy.
Bezrobocie w skali roku przestało tak dynamicznie spadać jak jeszcze było to około pół roku temu. Zgodnie z cyklem dziesięcioletnim, bezrobocie w skali roku powinno spadać coraz bardziej (o coraz więcej punktów procentowych, w maksimum nawet o minus 4 punkty procentowe). Jednak tak się nie dzieje od kilku miesięcy… To znaczy bezrobocie spada ale coraz wolniej w skali roku.
I dzieje się tak pomimo tego, że:
- Kolejne osoby ostatnio pewnie też dalej wyjeżdżały z Polski
- Warto też dodać, że rząd PO-PSL pewnie dalej pompuje pieniądze w rynek pracy (rok wyborczy) aby statystyki GUS trochę podrasować do wyborów parlamentarnych w październiku 2015 roku. A pomimo tego bezrobocie w Polsce nie spada już tak dynamicznie w skali roku jak było to jeszcze w 2014 roku…
Mało tego, warto zwrócić uwagę jeszcze na jedną niepokojącą rzecz:
Poniżej na wykresie pokazałem wypłaszczenie się rozwoju gospodarczego w Polsce (kwartalna dynamika PKB w skali roku). W poprzednich latach było to nawet 7 czy 8% w skali roku, ale obecnie ledwo łapiemy około 4% dynamiki PKB:
I dzieje się tak pomimo najniższych w historii stóp procentowych (i deflacji):
Ale co najgorsze:
1. Po pierwsze już za parę lat skończą nam się środki z UE. A historyczna dynamika PKB Polski to przecież jazda na dopalaczu jakim są środki z UE.
2. A po drugie jak walec rozjeżdża nas tsunami demograficzne, szczegółową analizę robiłem już kilka razy, między innymi ostatnio tutaj: Polska katastrofa demograficzna: prognoza demografii GUS 2014 a 2002 i 2007.
Dla przypomnienia kluczowy cytat:
Wykresy po których można się załamać:
Na początek zobaczmy na bardzo ciekawy wykres GUSu na którym widzimy między innymi, że obecnie (2014 rok) na każde sto osób w wieku 15-64 przypada około dwudziestu osób w wieku 65 lat i więcej. Współczynnik ten rośnie i w 2050 roku jest to już trzy razy więcej! czyli około sześćdziesięciu osób na każde sto osób w wieku 15-64 lata:
Jeżeli kogoś interesuje dokładna definicja co widzimy na powyższym wykresie, poniżej wrzuciłem jej skan z GUSu:
Bezrobocie w Polsce podsumowanie:
Jak więc widzicie, moje podejście do analiz giełdowo-gospodarczych jest takie, że staram się dostrzegać rzeczy, których większość osób nie zauważa (ludzie często ulegają zachowaniu tłumu i myślą jak stado).
Tak było np. w styczniu 2013 roku, kiedy wiele osób było bardzo pesymistycznych i wieściło koniec świata w gospodarce i na rynku pracy w Polsce. Dla mnie był to jednak okres początku pozytywnych tendencji na rynku pracy, na co miałem poparcie w mojej analizie cyklu dziesięcioletniego czy też fenomenalnego zachowania dynamiki giełdy (WIG) i PKB: Giełda a PKB.
Jednak od tego czasu minęło już prawie trzy lata. Tendencje nadal są pozytywne (spada bezrobocie), ale od kilku miesięcy coś jest nie tak ze spadkiem bezrobocia w skali roku.
Zgodnie z cyklem dziesięcioletnim sytuacja na rynku pracy i w gospodarce powinna się nadal poprawiać do 2018 roku. To co się jednak ostatnio dzieje na rynku pracy i wskaźniku bezrobocia, w połączeniu ze spostrzeżeniami z ostatniego wpisu Frankowicze górą: na bankach pogrom… daje do myślenia.
W związku z powyższym, pojawiają się dwa pytania:
Po pierwsze dlaczego sytuacja na rynku pracy poprawia się, ale nie jest to już taka poprawa jak było jeszcze jakiś czas temu? No i dlaczego dynamika PKB w ostatnich kilku latach „siadła” i nie jest już tak wysoka jak kiedyś?
No i co chyba najważniejsze, co warto zrobić w Polsce, aby po skończeniu środków z UE i przy naszej fatalnej demografii, w kolejnych latach nie nastąpił prawdziwy krach, tak jak już kiedyś pisałem tutaj: W matni: krach polskiej gospodarki w ciągu kilkunastu lat? Podatki + wyjazdy = bankructwo państwa i ZUS?
Analityk akcji/ współodpowiedzialny za wyniki inwestycyjne części portfela akcyjnego w ING OFE:
31 komentarzy “Bezrobocie w Polsce najniższe od 2008 roku: 10,1% ale coś jest nie tak: bez reform nic się nie zmieni”
10/08/2015
warszawiakWskaznik pkb nie jest miarodajny jezeli chodzi o ocene stanu gospodarki. Bardziej bym patrzyl na zmiane siły nabywczej Polakow. Co do bezrobocia dochodzimy do naturalnej wysokosci dla Polski. Niektirzy mowia o 7-8 proc. Fakt jest taki ze patrzac na znajomych z roznych regionow kraju to kazdy gdzies pracuje lub wyjechal za granice. Bardziej odczuwakby jest probkem niskich plac.
10/08/2015
ktośWynagrodzenia +30% do 2018 mogą się sprawdzić gdy w życie wejdą te „dopłaty” do płacy minimalnej…
10/08/2015
bartno to kilka teorii:
– spadek bezrobocia zawsze jest relatywnie łatwiejszy (szybszy), gdy spada z wyższego pułapu
– dynamika PKB w dłuższym terminie powinna spadać (nie wiem czy aż tak wyraźnie jak na pokazanych wykresach) bo:
a/ ludzie się już trochę obkupili,
b/ wzrost napędzany kredytem w dłuższym terminie musi dawać taki efekt
– zgadzam się z kolegą gorolem powyżej – namacalny „efekt” dla Kowalskiego to wzrost siły nabywczej, a w tym i podobnym temacie ciekawy punkt widzenia ostatnio opublikował http://independenttrader.pl/381,czy_gospodarka_w_polsce_rosnie_czy_sie_kurczy.html
10/08/2015
Michał Stopka@ bart
Ciekawe spostrzeżenia, po kolei:
„– spadek bezrobocia zawsze jest relatywnie łatwiejszy (szybszy), gdy spada z wyższego pułapu”
Niby tak, jednak cały czas jesteśmy na relatywnie wysokim poziomie bezrobocia (dwucyfrowe), ponadto pierwszy cykl dziesięcioletni: spadek od 1994 roku był od podobnych poziomów jak w obecnym, trzecim cyklu (okolic 15%)
„– dynamika PKB w dłuższym terminie powinna spadać”
Tak zgadza się, tylko raczej mówimy o długich okresach (kilkadziesiąt lat), a na naszym wykresie PKB, spowolnienie do tych niecałych 4% nastąpiło nagle więc chyba to nie jest główny czynnik
„– zgadzam się z kolegą gorolem powyżej – namacalny „efekt” dla Kowalskiego to wzrost siły nabywczej, a w tym i podobnym temacie ciekawy punkt widzenia ostatnio opublikował”
Link: generalnie ciekawy link, jednak jeżeli chodzi o nasze rozważania dotyczące rynku pracy i dynamiki PKB: w tym linku jest coś takiego:
(…) System monetarny jest skonstruowany w taki sposób, że z każdym rokiem wzrasta ilość pieniądza w obiegu, w efekcie czego mamy inflację, czyli rosnące ceny. Wzrost PKB powinniśmy zatem skorygować o wartość inflacji. Gdybyśmy mieli 3,8% inflację lub wyższą okazałoby się, że o żadnym wzroście gospodarczym nie ma mowy. (…)
Problem w tym, że dynamnika PKB podawana przez GUS, Eurostat to już jest po uwzględnieniu inflacji (jest stosowane coś takiego jak deflator PKB), więc to też raczej nie jest wytłumaczenie.
Sory, że tak rozkładam na czynniki pierwsze każdy punkt: taki już jestem. Aby mieć szansę na stawianie właściwych tez i analiz zawsze rozbieram na czynniki pierwsze to co ktoś mi mówi :-)
10/08/2015
TomekWitam. Dziwna sprawa, bo u mnie w mieście /Radom/niewiele się zmieniło. Ofert może pojawia się trochę więcej, ale ich jakość jest skandaliczna. Pracodawcy nie obniżyli wymagań w żadnym stopniu, a człowiek jest traktowany wręcz przedmiotowo. Oferty typu call center, sprzedaż ubezpieczeń, kredytów bez umowy o pracę, często proponowana jest własna działalność lub własny samochód. Stawki poniżej najniższej krajowej, pełne oszustwo i wykorzystywanie. Mam z tym doświadczenie np. call center – umowa o dzieło lub zlecenie. Niby stawka za godzinę, ale jak przez 4 godziny nic nie sprzedasz to cię wysyłają do domu zarobisz 36 zł, a 15 wydasz na paliwo. Wysłałem od początku roku ponad 70 aplikacji na stanowiska głównie analiza, finanse, księgowość do różnych miast. Niestety, nie byłem w tym roku na żadnej rozmowie.
11/08/2015
Adam K@Tomek
http://bi.gazeta.pl/im/07/6b/10/z17216775Q,Ceny-transakcyjne-uzywanych-mieszkan-w-2014-roku.jpg
Taka moja korelacja:
– żółte miasta, łatwo o dobrą pracę
– niebieskie miasta, można znaleźć perełki
– białe miasta to głównie Janusze biznesu, bardzo ciężko o dobrą prace
11/08/2015
AdamPo pierwsze w Polsce nie było komunizmu tylko socjalizm. Nie ulegajmy kapitalistycznej propagandzie.
Po drugie znowu te „punkty procentowe”. Wprowadźcie sobie jeszcze „punkty kilogramowe” i „punkty metryczne”. Nie wystarczą zwykłe „procenty”.
A teraz co do bezrobocia. Analizowane tego tematu nie ma sensu z dwóch powodów:
a) wyjazdy,
b) fałszowanie danych.
Przy tak dużej różnicy w zarobkach wyjazdy to rzecz naturalna. Mnie już pół rodziny wyjechało. Więc jak oni są teraz liczeni, jako bezrobotni w Polsce (bo dla nich tu nie ma pracy), czy jako zatrudnieni za granicą?
Co do fałszowania danych to tego nawet rząd nie ukrywa, mówiąc, że liczeni są tylko bezrobotni zarejestrowani a nie rzeczywiście bezrobotni. To znacznie zaniża liczby. Aby było jeszcze trudniej być legalnym zarejestrowanym teraz w pośredniaku trzeba meldować się z dokładnością do minuty a nie do dnia jak było jeszcze niedawno. Spóźnisz się 5 minut i już oficjalnie nie jesteź bezrobotny bo cię wykreślili.
11/08/2015
Adam K@Adam
Jest ogromna różnica między punktami procentowymi, a procentami. Jeżeli bezrobocie wynosiło 5% i wzrosło o 5 punktów procentowych, czyli do 10% to bezrobocie wzrosło o 100%.
To o czym myślisz mówiąc o bezrobociu nazywa się współczynnikiem aktywności zawodowej. To jest zupełnie co innego niż bezrobocie. Są różne metody liczenia bezrobocia, ale ogólnie bezrobotny to taka osoba, która chce pracować, ale nie może znaleźć pracy. To nie jest fałszowanie danych, po co miałbyś do bezrobotnych zaliczać np. kobiety opiekujące się dziećmi w domu, jeżeli to jest ich wybór. Dodatkowo u nas wskaźnik bezrobocia może być zawyżany bo rejestrują się ludzie, którzy nie chcą pracować, albo pracują na czarno, po to żeby dostać ubezpieczenie medyczne. Dodatkowo od samego poziomu wskaźnika bezrobocia liczy się też trend, czy bezrobocie spada czy rośnie.
11/08/2015
marcinWykresy spadkowe pkb tylko poparły moja wstępną tezę dzięki i pozdrawiam ;)
11/08/2015
ktoś@Adam K
z podanego linku do grafiki wynika że Katowice są w tej drugiej kategorii gdzie ceny mieszkań średnie i nie tak łatwo o dobrą pracę. A kiedyś Katowice i okolice stawiano na drugim miejscu zaraz za Warszawą. Co morze oznaczać że region się stacza do „polskiB”.
@Michał Stopka.
Nie mogąc zasnąć wymyśliłem coś następującego w kwestii demografii i wysokości zarobków. Jeżeli przyjmiemy pensję minimalną na poziomie 2000 to w przypadku choćby starania się o dziecko (od potwierdzonej ciąży do pełnoletności dziecka) wynagrodzenie minimalne dla rodziców/opiekunów 3000, dwoje dzieci 4000 itd. Nie dość że celowo niepracujące dziecioroby nic nie dostaną to i tak znaczna część (jak nie większość) tych środków wróci do budżetu w postaci podatków bo dzieci trzeba utrzymywać. Takie coś zamiast dopłat do dzieci, becikowych, kart dużej rodziny i innych tego typu głupot. Co o tym sadzisz?
11/08/2015
Marcin DąbrowskiSzanowny Panie Michale. Owe spostrzeżenie iż dynamika spadku bezrobocia jest niższa niż w ostatnim okresie, a przynajmniej nie przyspiesza to smutna wiadomość, ale z innych względów niż Pan wspomina. Moim zdaniem zdecydowanie bliższa prawdzie jest metodologia BAEL, a ta mówi już o bezrobociu w Polsce w okolicach 7,2%, co przy szacowanym bezrobociu naturalnym w warunkach polskich około 5% daje już nam naprawdę niewielką przestrzeń do spadku bezrobocia. Brak mobilności pracowników -nawet intensywnie poszukująca pracy osoba nie jest w stanie znaleźć pracy w niektórych regionach -to niestety m.in. te 5% wg BAEL -poniżej którego długo nie zejdziemy. Trzeba zmiany pokoleń, a właściwie wspominanego wyżu na emeryturze by te 5% złamać.
Na potwierdzenie tezy, że źle z rynkiem pracy nie jest to dane o 117 tyś ofert pracy w urzędach -najwięcej od początku zbierania danych (bodaj 2001 rok), oraz wzrost zatrudnienia podawany przez GUS ostatnio 1,1% -co prawda dane tylko od dużych przedsiębiorstw ale to już co najmniej 60 tyś pracujących więcej r/r -przy założeniu, że w mniejszych firmach zatrudnienie bez zmian, a obaj wiemy, że tam też rośnie.
12/08/2015
Adam K@”niestety m.in. te 5% wg BAEL -poniżej którego długo nie zejdziemy. Trzeba zmiany pokoleń, a właściwie wspominanego wyżu na emeryturze by te 5% złamać.”
Albo wprowadzić gwarancję zatrudnienia przez państwo. Płaca minimalna dla każdego chętnego i zdolnego do pracy. Zostalibyśmy tylko z bezrobociem frykcyjnym.
12/08/2015
Michał Stopka@ ktoś
„Jeżeli przyjmiemy pensję minimalną na poziomie 2000 to w przypadku choćby starania się o dziecko (od potwierdzonej ciąży do pełnoletności dziecka) wynagrodzenie minimalne dla rodziców/opiekunów 3000, dwoje dzieci 4000 itd. Nie dość że celowo niepracujące dziecioroby nic nie dostaną to i tak znaczna część (jak nie większość) tych środków wróci do budżetu w postaci podatków bo dzieci trzeba utrzymywać.”
Generalnie kierunek rozumowania mi się podoba, jednak ja bym to trochę inaczej zrobił aby nie podnosić sztucznie kosztów pracy dla biznesu co przełożyłoby się potem na likwidację części miejsc pracy.
Aby pracownik otrzymał 2 tys. zł na rękę (netto) pracodawca ma koszt około 3 500 zł (różne składki, opłaty itd). Z tego brutto pracownik widzi na pasku niecałe 3 tys. zł. A do ręki otrzymuje te 2 tys. zł.
W związku z tym widać, że jeżeliby zmniejszyć poziom podatków/składek w Polsce, w skrajnym przypadku „na rękę” taki pracownik mógłby spokojnie dojść w okolice tych 3 tys. zł…
I to mógłby być rzeczywiście dobry sposób na przeciwdziałanie pogarszającej się sytuacji demograficznej w Polsce.
@ Tomek
No niestety nie jest łatwo się przekwalifikować czy znaleźć dobrze płatną pracę, szczególnie w mniejszej miejscowości czy też w regionie, gdzie strukturalnie jest relatywnie duże bezrobocie.
@ Adam K
Ciekawy link, te ceny mieszkań są pewnie powiązane z zarobkami, ale to też może być kwestia konkretnej struktury demograficznej oraz zaszłości historycznych (strukturalne bezrobocie po upadku komunizmu)
@ Adam
„Przy tak dużej różnicy w zarobkach wyjazdy to rzecz naturalna. Mnie już pół rodziny wyjechało. Więc jak oni są teraz liczeni, jako bezrobotni w Polsce (bo dla nich tu nie ma pracy), czy jako zatrudnieni za granicą?”
Skoro się nie rejestrują bo nie ma ich w Polsce, to nie są też bezrobotnymi.
Z tym, że ostatnio czytałem badanie dla Wielkiej Brytanii, gdzie wychodziło że napływ imigrantów, między innymi z Polski, nie powoduje wzrostu bezrobocia ale spadek wśród rdzennych Brytyjczyków. Dzieje się tak, ponieważ imigranci pracując wytwarzają dodatkowe PKB. Jak za to otrzymują wynagrodzenie, to konsumują produkty/usługi, które oferują rdzenni Brytyjczycy. Dlatego dzięi imigrantom rośnie liczba miejsc pracy i spada generalnie bezrobocie.
A skoro w Polsce mamy do czynienie z przeciwnym efektem (wyjazdy), pewnie też przeciwny efekt mamy na bezrobocie: spada przez to liczba miejsc pracy i zwiększa się bezrobocie.
@ Marcin Dąbrowski
„Brak mobilności pracowników -nawet intensywnie poszukująca pracy osoba nie jest w stanie znaleźć pracy w niektórych regionach -to niestety m.in. te 5% wg BAEL -poniżej którego długo nie zejdziemy.”
Może tak, może nie. Zobaczymy. Proszę zauważyć, że brak mobilności pracowników w Polsce jest funkcją dwóch rzeczy:
a) braku dobrej infrastruktury drogowej. Ale to się pomału zmienia. Obecnie np. z Warszawy można w 4/5 godzin dojechać praktycznie w każdy zakątek Polski. Jeszcze są korki w wielu miejscach, ale jak już zakończy się budowa większości dróg, i to się skończy
b) I to co kluczowe: wysokości zarobków. Aby ktoś chciał korzystać z tych dróg, czy ewentualnie przenieść się do innej miejscowości, potrzebny jest odpowiednio wysoki poziom wynagrodzeń. A tutaj, w ciągu paru lat powinna nastąpić eksplozja wynagrodzeń, taka jak pisałem na wiosnę nadchodzi rynek pracownika a kończy sie rynek pracodawcy:
Wynagrodzenia +30% do 2018r.: czas na podwyżkę/zmianę pracy!
http://www.michalstopka.pl/wynagrodzenia-30-do-2018r-czas-na-podwyzkezmiane-pracy/
12/08/2015
TomekWitaj. Dobrze rozumiesz, główne powody faktu, że nie mogę znaleźć pracy /szukam aktywnie i wysłałem setki CV/ to pracowałem większość życia jako przedstawiciel handlowy, swego czasu odniosłem nawet spore sukcesy, pracowałem w międzynarodowym koncernie, byłem trenerem, ale teraz jestem po 40 i dosłownie czuję, jakbym nie miał żadnych kwalifikacji. Liczyłem na to, że wreszcie nastąpi rynek pracownika i znajdzie się ktoś, kto da mi szansę, bo nie będzie lepszych. Na razie jeszcze ten moment nie nastąpił.Przedstawiciel, sprzedawca to ktoś, kto posiada umiejętności miękkie, a takich łatwo nauczyć osobę nową, i nie będzie wcale gorsza od doświadczonego. Jest to dokładnie zasada o której kiedyś pisałeś dotyczy biznesu i pracy: „im wyższe bariery wejścia do branży, tym bardziej stabilne i wysokie dochody”. Dawno o tym pomyślałem, dlatego znam się dobrze na inwestowaniu, znam się na rachunkowości, ale brak mi doświadczenia, znam trochę angielski, nieźle excel, uczę się VBA, ale myślę o wyjeździe za granicę, a oferty wysyłam na Warszawę.
12/08/2015
PrzemysławPanie Michale, chciałbym trochę inne spojrzenie na następujące wnioski:
„A skoro w Polsce mamy do czynienie z przeciwnym efektem (wyjazdy), pewnie też przeciwny efekt mamy na bezrobocie: spada przez to liczba miejsc pracy i zwiększa się bezrobocie.”
Może emigracja zgrała się, z fazą spadkową bezrobocia cyklu 10-letniego w latach 2005-2008. Ale jednak emigracja nie wpłynęła na wzrost bezrobocia. Mam pewne przypuszczenia, dlaczego efekt może być odwrotny.
1. Bezrobotni muszą z czegoś żyć, więc pewnie, żyją na koszt rodziny.
2. Rodzina z tego powodu większą część dochodu przeznacza na dobra pierwszej potrzeby.
Przypuśćmy, że osoba bezrobotna z desperacji znajduje pracę za granicą.
1. Rodzina może większą część dochodów przeznaczyć na inne dobra.
2. W związku z większą różnorodnością dóbr kupowanych przez przykładową rodzinę, może okazać się, że będzie zapotrzebowanie na pracowników.
13/08/2015
Michał Stopka@ Tomek
A nie myślałeś w takim razie o przeprowadzeniu się do dużego miasta, np. Warszawy? Pewnie przyszły pracodawca inaczej patrzy na kandydata jak ktoś mieszka w Warszawie a inaczje jak musiałby dojeżdżać.
Po drugie może warto zrobić Tytuł CFA: można mocno podciągnąć się w angielskim a po drugie jest to dobry sposób aby pokazać pracodawcy że naprawdę mocno zależy Ci na zmianie zawodu. Bo jak inaczej ktoś może z CV wyczytać, że temu bardzo zależy a ten z kolei to tylko wysyła CV gdzie popadnie?
@ Przemysław
W jakimś stopniu taki efekt też jest możliwy, z tym, że bardziej pewnie dotyczył poprzednich lat, bezpośrednio po wejściu Polski do UE. Wtedy było bardzo wysokie bezrobocie, powyżej 20% i to była główna grupa osób wyjeżdżających. Obecenie wiele osób wyjeżdża rezygnując z pracy w Polsce, często są to osoby z wysokimi kwalifikacjami i nie zarabiajace najniższej krajowej.
Ponadto proszę zauważyć, że jeżeli ktoś był/jest bezrobotny to nie jest tylko tak, że żyje na koszt rodziny. Często coś robi dodatkowo w domu/przy domu, itd. To też jest praca, co prawda nie zarobkowa, ale np. w ten sposób powoduje, że inni członkowie rodziny nie muszę tego robić w związku z czym więcej czasu mogą poświęcić na prace zarobkową.
A jak tacy bezrobotni wyjeżdżają, to już tych rzeczy nie robią. Tak więc pas transisyjny może być na różńych poziomach.
Oczywiście z drugiej strony osoby pracujące za granicą przysyłają też środki do Polski więc jest też druga strona medalu. Z tym, że te środki to kilkaset zł misięcznie (dane NBP) więc znowu nie jest to jakiś bardzo duży wkład w rowzówj PKB.
Dla przykładu, jeżeli miejsce pracy jest w Polsce, średnia krajowa to około 4 tys. zł, mediana około 3 tys. zł miesięcznie, więc znacznie więcej.
15/08/2015
Mironwitam
Moze na początek odnośnie giełdy.
Spelnia sie moj czarny scenariusz o ktorym pisalem jakis czas temu.Wig 20 ciagna w dół banki.Moze bedzie odbicie do 2300 , ale jezel wybory wygraja sily populistyczne ,warto bedzie chyba stawiac na spadki i marazm w dluzszym terminie.Ja rowniez oczekiwalem hossy,ale wystarczy spojrzec jak rynek reaguje na obiecanki politykow.Instytucje zagraniczne rowniez raczej odwroca sie od takiego rynku,przy ktorym majstruja politycy.Oczywiscie ze trzeba obnizac koszty pracy ale juz slysze o podwyzszeniu skladki zdrowotnej,rozdawnictwo rowniez nie wesprze gospodarki.
Odnosnie bezrobocia
Placa minimalna powinna byc podnoszona ale przy obnizaniu kosztow pracy.A teraz odnosnie dysproporcji w zarobkach.Mieszkam w 70 tys. miescie.Wie Pan ze mamy 60 milionerow w regionie!? OK , niech sobie beda. „Uczciwie”zarobili te pieniadze,miejmy nadzieje ze nie na garbach tych ktorzy zarobiaja minimalna.Ale taka ciekawostka .Uslyszalem od kierownika U skarbowego ze mamy spora czesc osob ktora zarabia duzo i drugi biegun ktory zarabia okolice minimalnej.Tak nie powinno byc.
Zgadzam sie z Pana obawami odnosnie systematyki spadku bezrobocia.Wzrost PKB rowniez nie nastraja optymistycnie.Coz ,pozostaje po 8 godzinach fizycznej pracy wkuwac slowka…Przed nami ciekawy czas.Ja,pomalu z optymisty staje sie ostroznym pesymista…
pozdrawiam
Miron
15/08/2015
Michał Stopka@ Miron
Nie no be przesady :-) Nie jest znowu tak źle. Polska gospodarka, przynajmniej do tej pory, rośnie w okolicach tych +3/4% % w skali roku. Czyli się rozwija. I na razie nie widzę jakichś zagrożeń z tym związanych. Jednak, tak jak pisałem, mogłaby się rozwijać szybciej. I to jest minus. Bo aby wynagrodznia mocno urosły w miarę szybko potrzebujemy szybko rozwijającej się gospodarki i reform.
15/08/2015
ktoś@Michał Stopka
(…) „I to mógłby być rzeczywiście dobry sposób na przeciwdziałanie pogarszającej się sytuacji demograficznej w Polsce.”
Niby w jaki sposób dobry? Poprzez danie wszystkim 3 zamiast 2 tysiące brutto poprzez zmniejszenie kosztów pracy dla biznesu w jaki sposób miało by rozwiązać problem demograficzny? Moja propozycja to danie wędki zamiast rybki tylko tym co mają zwiększać dzietność a twoja to grubsza rybka zamiast chudszej i to dla każdego.
15/08/2015
Michał Stopka@ ktoś
Nie, w tej opcji co wyżej rozmawialiśy chodziło mi tylko o zmniejszenie tych kosztów dla biznesu tak aby tylko dla osób z dziećmi taka obniżka była. Tak aby na rękę dzięki temu dostawali te 3 tys. zł netto zamiast 2, żeby już być w zgodzie z Twoim przykładem.
(nie 3 brutto ale netto 3 bo nie byłoby tych dodatkowych podatków, składek dla pracownika)
W jaki sposób Twoj propozycja to danie wędki zamiast rybki? A moja to danie rybki?
16/08/2015
DariuszWitam.
Zastanawiam się jak na poziom bezrobocia może wpływać rosnąca imigracja z Ukrainy. O ile wiem ilość wydanych wiz może się zbliżyć do miliona. W internecie mnóstwo jest filmów Ukraińców żyjących w Polsce i chwalących sobie to życie. Coś podobnego jak Polacy w UK. Myślę że zjawisko będzie narastać.
16/08/2015
ktoś@MichałStopka
Moja propozycja wędki to właśnie danie możliwości zarobienia więcej w zamian za przyczynienie się do wzrostu demograficznego. Sytuacja analogiczna do postępowania znajomego który daje nastoletniemu dziecku 1000zł kieszonkowego miesięcznie ale za te pieniądze dziecko musi samemu sobie zorganizować budżet na zakup podręczników, sfinansowanie wycieczek, dodatkowych wyjazdów na wakacje i ferie ze znajomymi,zakup nowego komputera gdy uzna że obecny już nie nadaje się itd.
Stwierdzenie że twoja propozycja to danie rybki już jest nieaktualne bo wytłumaczyłeś że to dla osób z dziećmi. Oczywiście uważam że koszty dla pracodawcy należy zmniejszać ogólnie ale ze względu na krach demograficzny zmniejszanie/likwidowanie kosztów pracodawcy dla posiadających dzieci to priorytet. Przy czym nadal jest to dawanie wędki a nie rybki jak chce plastuś duda po 500zł.
17/08/2015
Adam K@”uważam że koszty dla pracodawcy należy zmniejszać ”
Czyim kosztem? Pracownika?
@”ze względu na krach demograficzny zmniejszanie/likwidowanie kosztów pracodawcy dla posiadających dzieci to priorytet”
Wiem, że w Polsce jest teraz popularne wśród wyborców to, że mamy niski przyrost naturalny bo „brak pieniędzy”, ale to nie jest do końca prawda. Czynniki kulturowe grają tutaj OGROMNĄ rolę. Na przykład opóźnianie macierzyństwa ze względu na budowanie kariery. Zanim zaczniemy wydawać bezsensownie miliardy „na dzieci”, może trzeba porządnie przeanalizować problem.
17/08/2015
ktoś@AdamK
Już kiedyś była tu zbliżona dyskusja chyba z Passengerem i pozostała otwarta.
Koszt pracodawcy to chyba nie jest jakaś zamknięta kwota gdzie przesuwając suwak można wybraną pozycję zwiększać lub zmniejszać kosztem innej. Co do czynników kulturowych to można nasprowadzać murzynów i arabów którzy narobią dzieci bez względu na politykę finansową państwa i problem demograficzny będzie „rozwiązany” bez dodatkowych wydatków. Ale chyba nie o to chodzi. Jeszcze raz napiszę że problem demograficzny należy rozwiązać dając wędkę czyli dawać możliwości zarobienia na te dzieci pracującym rodzicom, może co niektórzy odłożą myśl budowania kariery. A nie poprzez 500zł od plastusia z prywatnym kapelanem na koszt podatników + zasilanie kolorową imigracją.
17/08/2015
Michał Stopka@ Adam K
Zanim zaczniemy wydawać bezsensownie miliardy „na dzieci”, może trzeba porządnie przeanalizować problem.
Taka szczegółowa analiza była tutaj:
Rok 2013: najlepsze za nami, katastrofa przed nami: tsunami demograficzne zbiera w Polsce żniwo a to dopiero początek…
http://www.michalstopka.pl/rok-2013-najlepsze-za-nami-katastrofa-przed-nami-tsunami-demograficzne-zbiera-w-polsce-zniwo-a-to-dopiero-poczatek/
oraz tutaj
Polska katastrofa demograficzna: prognoza demografii GUS 2014 a 2002 i 2007
http://www.michalstopka.pl/polska-katastrofa-demograficzna-prognoza-demografii-gus-2014-a-2002-i-2007/
Ostatnio nawet Najwyższa Izba Kontroli przygotowała na ten temat stu stronicowy raport, część raportu to tezy zaczerpniete z moich dwóch powyższych artykułów:
Podsumowanie można przeczytać tutaj https://www.nik.gov.pl/aktualnosci/nik-o-polityce-prorodzinnej.html
Na dole w PDF cały raport jest do ściągnięcia
18/08/2015
Adam K@ktoś
@”Koszt pracodawcy to chyba nie jest jakaś zamknięta kwota gdzie przesuwając suwak można wybraną pozycję zwiększać lub zmniejszać kosztem innej”
Jeżeli mówisz o składkach i podatkach to dokładnie to jest taki suwak. Jak zmniejszysz obciążenia jednych to będziesz musiał zabrać drugim.
@”dawać możliwości zarobienia na te dzieci pracującym rodzicom”
Tylko, że obecnie to jest wymówka w biednej Polsce. Niemcy to najbogatszy kraj w UE, a i tak mają tragiczną dzietność. Węgry wydają prawie 3x więcej na politykę prorodzinną niż my i mają dzietność na naszym poziomie. To w bardzo biednych krajach rodzi się najwięcej dzieci. Powodem jest słaba edukacja, brak dostępu do antykoncepcji, tradycyjny model rodziny. To wszystko od czego się odchodzi w krajach rozwiniętych.
Polacy po prostu nie chcą mieć dzieci. „Wolny rynek”, kapitalizm i wynikający z tego wyścig szczurów oraz narcyzm robią swoje ;)
18/08/2015
Wojciech@Adam K
Nie można akceptować spadającej demografii.
Polska z niską demografią nie utrzyma się jako byt polityczny(jak zresztą każdy inny kraj), Nie jesteśmy na pustyni. Przyjdą inni zająć nasze miejsce, nawet a raczej zwłaszcza, gdy się wzbogacimy.To,że Niemcy mają niską dzietność nie dziwi. W końcu u nich Bismarck wymyślił emerytury i te płacone są od dawna i wysokie. Ludzie uwierzyli w nie bardziej niż w to,że tylko dzieci pozwolą im przetrwać na starość. Jeżeli chcemy zatem dobrych emerytur, to dopłaty na dzieci muszą być jeszcze lepsze.Druga noga to bezpieczeństwo finansowe.
Do puki nie będzie można znaleźć pracy w godzinę- nie będzie dobrze(znaczy obniżyć koszty pracy- zwłaszcza ZUS).Jeszcze jedno. Jak się ma modalna dochodu netto 25-30 latka ?Niestety obawiam się,że tezy tu przytoczone nie będą popularne. Coraz większa rzesza emerytów to w końcu potężna siła polityczna w demokracji. Oni będą wygodnie żyć nie zwracając uwagi na „jakieś wymieranie społeczeństwa”.
18/08/2015
ktoś@AdamK
A dlaczego wymówka? Skoro polacy nie chcą mieć dzieci to i tak nie skorzystali by z tej wędki czyli możliwości zarobienia na ich utrzymanie, sama wędka mogła by niejako bezużytecznie istnieć.
U mnie jest na odwrót, chciałbym mieć dzieci ale nie mogę właśnie z powodów finansowych. No chyba że zastosujemy odwrotną interpretację czyli nie mogąc mieć dzieci z powodów finansowych to tak jak bym nie chciał mieć.
19/08/2015
Adam K@ktoś
Jeżeli ta wędka znacząco nie zmieni dzietności to po co ją utrzymywać? Ci co chcą mieć dzieci poradzą sobie bez niej. Zaoszczędzone zasoby można wykorzystać na lepsze cele.
@”chciałbym mieć dzieci ale nie mogę właśnie z powodów finansowych.”
Czy aby na pewno? Wyże demograficzne w Polsce przypadają na dość biedne okresy. Czy to nie jest ta wymówka, że nie stać mnie na nowe mieszkanie, nowy samochód i nie będzie mnie stać na studia dla dziecka. Dlatego mnie nie stać. Czy może to bardziej jest „nie chcę mi się”.
A może, nie stać mnie więc nawet nie myślę POWAŻNIE czy chcę mieć dzieci. Kraje zachodnie pokazują, że nawet jak ludzi stać to pojawiają się inne powody.
19/08/2015
Adam K@Wojciech
„Polska z niską demografią nie utrzyma się jako byt polityczny”
Zakładając, że dzietność się nie zmieni to w 2100 będziemy mieli tyle samo ludzi co w 1955. Myślę, że damy radę.
19/08/2015
ktoś@AdamK
Ta wędka pozostała by dla tych którzy chcieli by skorzystać, wahali by się z podejmowaniem decyzji.
Nie nazywam to wymówką. Nie chcę mieć dzieci na zasadzie chłop na babę a później jakoś to będzie. Jest jeszcze powód bardziej polityczny. Ja jestem rocznik ’81 przed stanem wojennym. Mam pretensje do swoich starych że było źle (komunizm, jaruzelski coś kombinuje, itd.) a mimo to decydowali się na dzieci (mnie a potem brata). W przyszłości moje dzieci mogą mieć do mnie słuszne pretensje: po co decydowaliście się na nas skoro nie dość że rządzili idioci po idiotach to nie mieliście kasy na normalne, standardowe życie.