Rynek pracy w Polsce w 2019 roku. Szczyt cyklu dziesięcioletniego. Czekałem na ten wpis 10 lat! List do akcjonariuszy październik 2018
Wow, aż nie chce się wierzyć, jak w szwajcarskim zegarku :-) Dokładnie pięć lat temu, w styczniu 2013 roku kiedy bezrobocie wynosiło około 15%, napisałem Wam, że do 2018 roku bezrobocie bardzo, bardzo mocno spadnie do około 5%. Rynek pracy przejdzie ze skrajnego rynku pracodawcy w rynek pracownika. Minęło pięć lat i cykl się dopełnił 💪👏😎 Teza sprzed pięciu lat bardzo fajnie się zrealizowała. Ale co dalej? Jak będzie wyglądał rynek pracy w Polsce w 2019 roku? I do roku 2023?
W poprzednim liście do akcjonariuszy tutaj przedstawiłem Wam moją wizję co chcę robić przez kolejne dwadzieścia lat. Czas więc przejść do konkretnych działań realizujących krok po kroku moją wizję. Jak widzicie w poniższej analizie. Kierunek w jakim zmierzamy na rynku pracy jest jeden. Dlatego teraz jest czas na realizację mojego marzenia:
Oczywiście w pojedynkę nie jest łatwo realizować w Polsce marzenia dlatego buduję zespół współpracowników, którzy już pomagają mi budować moje „COŚ” (wnętrze niebieskiego trójkąta). W poprzednim liście do akcjonariuszy pisałem, że drugi Londyn, Londyn nad Wisłą to ten cały, większy, zielony trójkąt. Łącząc te dwa trójkąty spełnimy moje marzenie aby miliony osób w Polsce zarabiały kilkanaście tysięcy miesięcznie. Abyśmy mieli wiele globalnych biznesów. Abyśmy mieli wiele mega spółek notowanych na polskiej giełdzie.
Zapisz się na mój newsletter oraz dołącz do moich inicjatyw na Facebooku, które mają za zadanie zrealizować moją wizję:
- Inwestorzy: Forum Inwestora Profesjonalnego (FIP: jest już
prawiegrubo pond 2 000 osób) - Eksperci: Kilkanaście Tysięcy Miesięcznie (KTM:
jest już prawiezaraz będzie ponad 1 000 osób) - Przedsiębiorcy: Pierwsze Kroki Janusza Biznesu (PKJB: jest już kilkaset osób, właśnie przybyło 100)
Uwaga: jeżeli jesteś moim stałym czytelnikiem, znasz historyczne wpisy od 2013 roku na temat cyklu dziesięcioletniego. Ponadto wiesz jak powstają wykresy gdzie nakładam na siebie trzy cykle na jednym wykresie. Możesz od razu przejść do drugiej części tego wpisu do punktu numer: 3. Rynek pracy w Polsce w 2019 roku: Aktualne dane wrzesień 2018 roku (zaznaczyłem go na zielono). Gdzie zaczynam analizę obecnej sytuacji/dzielę się najnowszymi przemyśleniami co będzie w roku 2019 i kolejnych. Piszę o tym aby lepiej czytało się Wam moją dzisiejszą analizę.
To jest wpis z serii edukacyjnej:
„Cykl dziesięcioletni w polskiej gospodarce i na rynku pracy”
Jeżeli jesteś tutaj nowy/nowa, warto, po przeczytaniu tego wpisu, zapoznać się z poniższymi analizami oraz komentarzami. Moimi oraz moich czytelników na temat mojego odkrycia w zakresie cyklu dziesięcioletniego:
- Rok 2013:
- Styczeń: Polską gospodarkę czeka kilka tłustych lat ? ? ? : Michał Stopka „Cykl dziesięcioletni”
- Styczeń: Michał Stopka “Cykl dziesięcioletni”: Co to jest tak naprawdę PKB?
- Styczeń: „Michał Stopka cykl dziesięcioletni”: przyczyny fundamentalne tłustych i chudych lat w polskiej gospodarce i bezrobociu
- Październik: Nadchodzi rynek pracownika… Jak niskie bezrobocie w 2013 i 2014 r.?
- Rok 2014 wrzesień: Bezrobocie w latach 2014-2018 spadnie do 5%! Cykl dziesięcioletni w gospodarce i na rynku pracy
- Rok 2015:
- Rok 2016 sierpień: Bezrobocie 2016 najniższe od upadku komunizmu :) Czekałem na ten wpis cztery lata (!) Cykl dziesięcioletni w gospodarce i na rynku pracy
- Rok 2017 luty: Prawdziwy rynek pracownika :) Rok 2017/2018 będzie masakra! Obniżenie wieku emerytalnego + cykl dziesięcioletni na rynku pracy i w polskiej gospodarce
- Rok 2018 październik: Rynek pracy w Polsce w 2019 roku. Szczyt cyklu dziesięcioletniego na rynku pracy. Czekałem na ten wpis 10 lat! List do akcjonariuszy październik 2018 <— jesteś tutaj
1. Moja prognoza z 2013: Bezrobocie mocno spadnie do niskiego jednocyfrowego do jesieni 2018 roku. Czekałem na ten wpis 10 lat!
W dalszym akapicie wrzucam najnowsze wykresy, które przygotowałem dla Was z ostatnimi danymi za wrzesień 2018 roku. Zanim to zrobię. Poniżej dla przypomnienia co wiedzieliśmy w 2013 roku. I co wtedy pisałem na temat cyklu dziesięcioletniego. Zwróćcie uwagę, że poniżej podaję też linki do analiz, które zrobiłem na blogu w 2009 roku gdy jeszcze pracowałem w OFE Poczytlion. A sam cykl dziesięcioletni odkryłem we wrześniu 2008 roku gdy zastanawiałem się co może się wydarzyć z gospodarką i bezrobociem w Polsce bo właśnie upadł Lehman Brothers. Czyli dokładnie dziesięć lat temu:
Poprzednich kilka wpisów dotyczących możliwego krachu systemu emerytalnego i bankructwa polskich finansów publicznych ma dosyć pesymistyczną wymowę: W matni: krach polskiej gospodarki w ciągu kilkunastu lat? Podatki + wyjazdy = bankructwo państwa i ZUS więc dzisiaj z kolei coś bardzo optymistycznego.
Oczywiście krach polskiej gospodarki nie musi nastąpić. Jeżeli My Polacy skoncentrujemy się na rozwoju gospodarczym, dzięki czemu mocno wzrosną wynagrodzenia. Ludzie przestaną wyjeżdżać i zwiększą się wpływy budżetowe.
Tak jak pisałem krach polskiej gospodarki może wystąpić dopiero po 2018 r. gdyż do tego czasu powinien realizować się scenariusz poprawy danych makro o którym piszę od jesieni 2012 r. : Giełda/Gospodarka.
Poprawa danych makro będzie się realizowała również w związku z cyklem dziesięcioletnim o którym pisałem w styczniu 2013 r.:
- Polską gospodarkę czeka kilka tłustych lat ? ? ? : Michał Stopka „Cykl dziesięcioletni”
- Michał Stopka “Cykl dziesięcioletni”: Co to jest tak naprawdę PKB?
- “Michał Stopka cykl dziesięcioletni”: przyczyny fundamentalne tłustych i chudych lat w polskiej gospodarce i bezrobociu
Dla przypomnienia dwa wykresy bardzo ciekawych, pięcioletnich tendencji na wskaźniku bezrobocia GUS:
Poniżej zaznaczyłem trzy pięcioletnie cykle wzrostu bezrobocia, czyli lata: 1989-1993, 1999-2003 oraz ostatni 2009-2013:
Jak widać na powyższym wykresie systematyczny, kilkuletni wzrost bezrobocia pojawiał się w Polsce od upadku komunizmu dokładnie co 10 lat! :
- Dołek bezrobocia jesień 1988 (zaraz przed „kryzysem” komunizmu i jego upadkiem)
- Dołek bezrobocia jesień 1998 (zaraz przed „kryzysem” rosyjskim i bankructwem Rosji)
- Dołek bezrobocia jesień 2008 (zaraz przed „kryzysem” światowym i upadkiem Lehman Brothers)
Poniżej zaznaczyłem dwa pięcioletnie cykle spadku bezrobocia, czyli lata: 1994-1998, 2004-2008
Jak widać na powyższym wykresie pięcioletnie okresy spadku bezrobocia również powtórzyły się dokładnie co 10 lat! :
- Szczyt bezrobocia 1994
- Szczyt bezrobocia 2004 (zaraz po ogłoszeniu „dziury” Bauca)
- Szczyt bezrobocia 2013/2014 ? (zaraz po ogłoszeniu „dziury” Rostowskiego)
Dlatego też kolejny, cykliczny spadek bezrobocia nastąpi w latach 2014-2018.
Zostawiając na boku rozważania co może stać się za parę lat. Dzisiaj parę moich przemyśleń co stanie się z rynkiem pracy i jak będzie wyglądało bezrobocie w Polsce w roku 2013 i 2014:
Parę lat temu, w połowie roku 2009 przedstawiłem analizę na temat wysokości wskaźnika bezrobocia w ciągu kolejnych dwóch lat czyli dla roku 2009 i 2010: Jak niskie będzie bezrobocie w Polsce w 2009 i 2010? czyli dlaczego analiza fundamentalna to klucz do sukcesu cz.3. Podałem wtedy 15 argumentów dlaczego bezrobocie, nie powinno przekroczyć 12 % (wzrost z około 9 %).
Z perspektywy czasu tezy tam zawarte bardzo ładnie się zrealizowały bo bezrobocie na koniec 2009 i 2010 roku rzeczywiście było około 12 %. Warto pamiętać, że jest to okres zaraz po upadku Lehmana i wiele osób pisało/mówiło, że bezrobocie może szybko wzrosnąć powyżej 15 %. Dla przypomnienia 1 % bezrobocia to około 150 tyś. osób bezrobotnych.
Oczywiście już wtedy zdawałem sobie sprawę z cyklu dziesięcioletniego więc po paru tygodniach, na jesieni 2009 zrobiłem kolejną kompleksową analizę gospodarki na lata 2009-2012: Wiedzieć dlaczego coś się wydarzyło a dzięki temu wiedzieć co może się wydarzyć to klucz do sukcesu cz.2?, czyli dlaczego PKB w latach 2006/2012 może być kopią lat 1996/2002. Analizę rynku pracy uzupełniłem więc o spostrzeżenie, że lepsze zachowanie rynku pracy będzie trwało najprawdopodobniej w roku 2009 i 2010, ale aby cykl się dopełnił ponownie będzie słabiej z gospodarką i rynkiem pracy w latach 2011, 2012 i 2013:
Od tamtego czasu minęły już jednak cztery lata i cykl na rynku pracy właśnie się dopełnił.
Dzisiaj ministerstwo pracy podało wstępne dane o wskaźniku bezrobocia za wrzesień 2013 r. Wyniósł on wstępnie 13 %. Oczywiście sam spadek poziomu bezrobocia nie ma znaczenia w okresie letnim w porównaniu do okresu zimowego, gdyż jest to spadek sezonowy.
Ale jak zobaczymy co dzieje się ze wskaźnikiem bezrobocia w skali roku widzimy, że skończył się już okres wzrostu bezrobocia:
Dla przypomnienia: prawa skala i niebieska linia to wskaźnik bezrobocia GUS a lewa skala i czerwona linia ile to bezrobocie się zmieniło w skali roku (aby właśnie „odsezonować dane”). Parę miesięcy temu bezrobocie rosło w skali roku nawet o ponad jeden punkt procentowy. W sierpniu i wrześniu bezrobocie wzrosło jednak już tylko o 0,6 punktu procentowego w skali roku.
Zielonymi i czerwonymi strzałkami zaznaczyłem co działo się w kolejnych kwartałach. Ze wskaźnikiem bezrobocia GUS kiedy „czerwona linia” zaczęła zakręcać jak ostatnio. Widać wyraźnie, że roczna zmiana wskaźnika bezrobocia fajnie wyprzedza tendencje na bezrobociu GUS.
2. Prognoza z 2014 roku: bezrobocie spadnie w 2018 roku do 5%. I mamy 5% :-)
Z kolei w roku 2014 podałem/obliczyłem prognozę spadku bezrobocia w Polsce do 5% w roku 2018. Wprowadziłem też dwa wykresy, które co roku następnie dla Was aktualizowałem. Warto rzucić okiem na cytat z 2014 roku. Jak i wytłumaczenie krok po kroku jak powstają te dwa wykresy bo bez tego ktoś nie zrozumie jak zaktualizowałem je w kolejnym akapicie o najnowsze dane:
Cykl dziesięcioletni na rynku pracy: porównanie poprzednich cykli
Jeżeli nałożymy na jeden wykres zachowanie wskaźnika bezrobocia w Polsce od początku 1988, 1998 oraz 2008 roku (w rozbiciu na dziesięcioletnie okresy) otrzymamy następujący wykres (założyłem, że np. sierpień 1994 roku to to samo co sierpień 2004 roku oraz sierpień 2014 roku):
(uwaga: dla cyklu od 1988 roku wtedy był jeszcze w Polsce komunizm i dlatego nie mamy jeszcze wykresu bezrobocia, bezrobocie jako takie zaczyna stopniowo rosnąć dopiero od upadku komunizmu w połowie 1989 roku)
Jak widać powyżej cykl dziesięcioletni na bezrobociu historycznie miał swój dołek w okolicach roku kończącego się na „osiem” (1988, 1998,2008). Następnie szczyt w okolicach roku kończącego się na „cztery” (1994, 2004, podobnie ostatnio, gdybyśmy nie mieli bardzo łagodnej zimy na przełomie 2013/2014 a z kolei bardzo surowej na przełomie 2012/2013, szczyt bezrobocia mielibyśmy prawdopodobnie na wiosnę 2014 roku).
Cykl dziesięcioletni na rynku pracy: dynamika bezrobocia
Z kolei poniżej przedstawiłem te same okresy dziesięcioletnie na wskaźniku bezrobocia. Również zastanawiamy się o ile punktów procentowych historycznie bezrobocie rosło lub spadało w ciągu jednego roku:
Na wykresie powyżej, oprócz tego, że w okresie dziesięcioletnim bezrobocie historycznie zachowywało się podobnie. Widać na przykład również bardzo fajnie, że wzrost bezrobocia w skali roku po upadku Lehman Brothers w 2008 roku był bardzo podobny do wzrostu bezrobocia w skali roku w… 1998 roku, kiedy z kolei mieliśmy do czynienia z kryzysem rosyjskim i bankructwem Rosji.
Na wykresie powyżej widać również, że do 2018 roku bezrobocie powinno spadać. Podobnie jak było to dziesięć i dwadzieścia lat temu. A skoro tak, możemy założyć na przykład, że w ciągu kilku kolejnych lat. Do roku 2018, obecny wskaźnik bezrobocia będzie się zachowywał tak jak w poprzednim cyklu czyli w latach 2004-2008.
Cykl dziesięcioletni na rynku pracy: odwzorowanie poprzednich cykli
W takim układzie otrzymamy poniższy wykres, gdzie bezrobocie powinno nam spaść do poziomu niskich kilku procent:
Historię tego jak wyglądało bezrobocie w Polsce można znaleźć na stronach GUS. W sekcjiwskaźniki makroekonomiczne natomiast jak wygląda na bieżąco bezrobocie w Polsce publikuje ministerstwo pracy w aktualnościach
Cykl dziesięcioletni na rynku pracy: podsumowanie
W latach 2004-2008 bezrobocie spadło o dwanaście punktów procentowych (z 21% na 9%). Z kolei w latach 1994-1998 bezrobocie spadło o osiem punktów procentowych (z 17% na 9%) co daje średnią w wysokości dziesięć punktów procentowych.
W obecnym cyklu, na wiosnę 2013 roku bezrobocie wynosiło prawie piętnaście punktów procentowych. Jeżeli odjąć od tego średnią spadku bezrobocia z ostatnich dwóch cykli dziesięcioletnich, otrzymamy docelowe bezrobocie w 2018 roku na poziomie pięciu punktów procentowych.
Oczywiście obecnie mamy wydarzenia na Ukrainie co jest dodatkowym czynnikiem wpływającym na gospodarkę. Niemniej jednak, jak pokazałem powyżej, cykl dziesięcioletni na rynku pracy to bardzo potężny cykl a najlepsze pod tym względem dopiero przed nami. Nie jest ważne, czy na końcu będzie to dokładnie pięć punktów procentowych, ważny jest kierunek i długoterminowe procesy zachodzące w gospodarce i na rynku pracy. Szczególnie w obecnej sytuacji i tego co dzieje się na Ukrainie oraz ryzyk dla gospodarki związanych z sankcjami.
I jeszcze na zakończenie taka ciekawostka związana z cyklem dziesięcioletnim: kiedy ostatnio była rewolucja na Ukrainie? Równo dziesięć lat temu w… 2004 roku. Po dziesięciu latach historia znowu się powtarza… Cykl dziesięcioletni ma wpływ na wiele rzeczy. Tylko tym razem Putin wyciągnął wnioski na podstawie tego co stało się dziesięć lat temu…
3. Rynek pracy w Polsce w 2019 roku: Aktualne dane wrzesień 2018 roku
Poniżej macie zaktualizowane wykresy, których powstawanie opisałem powyżej. Tak wyglądają trzy pełne cykle nałożone na siebie na jednym wykresie:
Tak z kolei zmiana bezrobocia w skali roku
Robi wrażenie co? Do tej pory ostatni cykl dziesięcioletni idzie jak po sznurku.
4. Rynek pracy w Polsce w 2019 roku: obniżenie wieku emerytalnego. Jakie dane GUS za październik 2018?
Patrząc na powyższe wykresy Warto zwrócić uwagę, że od października 2018 roku obniżono wiek emerytalny. Co trochę zmienia dokładny przebieg wskaźnika. W konsekwencji ostatnie miesiące bezrobocie spadało mocniej w skali roku. Nie tak jak wynikałoby tylko z procesów gospodarczych bo po prostu część bezrobotnych wyrejestrowała się szybciej przechodząc na emeryturę. Jeżeli to uwzględnić, w skali roku bezrobocie nie spadało aż tyle co wynikałoby z powyższego wykresu. Innymi słowy w skali roku dążyliśmy w spadku bezrobocia bardziej w stronę zerowej zmiany rocznej bezrobocia. Czyli dokładnie tak jak wynikałoby to z powyższego wykresu dla roku 1998 oraz 2008. Czyli wszystko zgodnie z planem.
W tym kontekście jestem ciekaw jakie dane wyjdą za październik. Bo jest to pierwszy, pełny rok od kiedy obniżono wiek emerytalny. I zniknie efekt bazy. Za wrzesień bezrobocie rok do roku spadło minus 1,2 punktu procentowego w skali roku. Ciekaw jestem więc danych październikowych bo powinien to być mniejszy spadek ze względu na brak efektu bazy.
Tyle teoria. Ale teoria to tylko teoria. Przejdźmy do kolejnego akapitu.
[WP-Coder id=”2″]
5. Rynek pracy w Polsce w 2019 roku i przyszłość kolejne lata co będzie?
Pewnie wielu z Was zadaje sobie pytanie takie jak ostatnio zadał jeden z czytelników na Fanpage bloga. Jaka jest odpowiedź? Odpowiedź jest jak zwykle. To zależy:
6. Rynek pracy w Polsce w 2019 roku: liczba bezrobotnych
I taka jest po prostu prawda. To co napisałem powyżej. Dlaczego tak jest, przytoczę Wam cytat po tych pięciu latach. Właśnie z pierwszej analizy o cyklu dziesięcioletnim ze stycznia 2013 roku:
Myślę, że w inwestowaniu najważniejsze jest logiczne rozumowanie, myślenie niestandardowe, dostrzeganie tego, czego nie dostrzegają inni, chociaż tak naprawdę każdy widzi te same dane czy cyferki. Poniżej przykład takiego myślenia, że można i warto szukać ciekawych zależności, bo dzięki temu możemy lepiej rozumieć procesy zachodzące w gospodarce i w biznesie. Dzięki temu można zauważyć bardzo wiele użytecznych i wartościowych rzeczy…
Dlatego na każdym kroku powtarzam Wam. Myślcie, analizujcie, budujcie bazę wiedzy i Waszego własnego myślenia. Dzięki temu uchronicie się przed błędami. Albo przynajmniej je ograniczycie. Też dzięki temu nie będziecie podatni na bzdury, które mówi ktoś w TV czy pisze w necie.
To, że jakiś proces gospodarczy kiedyś był, nie znaczy, że zawsze tak samo będzie w przyszłości. Nie wystarczy narysować kreski na wykresie bo taka kreska fajnie się rysowała historycznie. I krzyczeć KRYZYS!!!
Zauważcie, że ja narysowałem tę kreskę w 2013 roku jako puentę procesów gospodarczych oraz biznesowych. Które opisałem Wam w pierwszych trzech analizach na temat cyklu na rynku pracy z 2013 roku. I tylko dlatego narysowałem wtedy tę kreskę. Jako konsekwencja przyszłych procesów gospodarczych, które przeanalizowałem dla roku 2013/2014/2015.
To jest to samo co analiza techniczna i fundamentalna. Analityków technicznych rozjeżdża rysowanie kresek dla rysowania kresek. Czasem kreska ma sens a czasem nie. Ale to nie jest losowe. Kreska ma sens jak analiza fundamentalna dotycząca przyszłości tak wskazuje (to co stanie się w przyszłości fundamentalnie). Natomiast nie ma sensu jak przyszłość fundamentalna nie idzie w parze z kreską.
W tym kontekście, w kontekście przebiegu cyklu dziesięcioletniego, chciałem Wam zwrócić na przykład uwagę na kolejną rzecz. Cykl dziesięcioletni za każdym razem ma miejsce w innych warunkach fundamentalnych. Dlaczego? Poniżej przygotowałem dla Was wykres obrazujący liczbę bezrobotnych zarejestrowanych w urzędach pracy od stycznia 2000 roku. Najnowsze dane na wykresie wrzuciłem Wam za sierpień 2018:
Kilkanaście lat temu było około 3,5 miliony bezrobotnych w Polsce! Zwróćcie uwagę, że obecnie jest wprost przeciwnie. Właśnie mamy rekordowo niską liczbę zarejestrowanych bezrobotnych. Ich liczba spadła poniżej niewidzianego w Polsce miliona osób! Na taki kraj jak Polska zaledwie kilkaset tysięcy zarejestrowanych bezrobotnych. Gdzie i tak część osób pracuje na czarno. A rejestruje się aby uzyskać ubezpieczenie zdrowotne. Lub wsparcie ze środków UE. Gdzie dofinansowanie ale i wiele różnych kursów jest możliwe tylko jeżeli zarejestruje się jako bezrobotny.
Kolejna sprawa. Zwróćcie uwagę, że w ostatnim szczycie liczby bezrobotnych w ramach cyklu (około 2013/2014), liczba bezrobotnych była już znacznie mniejsza bo około 2,5 mln bezrobotnych. Różnica około miliona osób względem 2003/2004 gdzie było około 3,5 mln osób.
A teraz nie ma nawet miliona zarejestrowanych bezrobotnych. Dlaczego obecnie powyższy wykres tak wygląda? I to pomimo, że do Polski przyjechało milion czy może nawet dwa miliony Ukraińców (w zależności od szacunków)?
Zauważcie też, że po osiągnięciu dołka w cyklu dziesięcioletnim w roku z numerem 8:
- od 1988: do około roku 1993 bezrobocie urosło ostro ale nie aż tak bardzo po czym szybko zaczęło spadać
- od 1998: do około roku 2003 bezrobocie urosło ostro ale też bardzo bo ponad 20% i było wysokie kilka lat
- od 2008: do około roku 2013 bezrobocie urosło ale relatywnie mało i szybko zaczęło spadać osiągając obecnie zaledwie 5%
Co w takim razie będzie od 2018 roku? Trzeba sobie odpowiedzieć na pytanie dlaczego poprzednie cykle wzrostu bezrobocia tak wyglądały a nie inaczej. Szczególnie w latach 1998 – 2005 było tak ogromne bezrobocie utrzymujące się długo wysoko. Dlaczego z kolei w ostatnim cyklu dziesięcioletnim sytuacja tak wygląda: wytłumaczenie w kolejnym akapicie.
7. Rynek pracy w Polsce w 2019 roku: demografia Polski odpowiedzialna za ponad 20% bezrobocia w 2004 roku i emigrację Polaków: Analiza 1966-2035
Jest kilka bardzo ważnych powodów, to temat na oddzielną analizę. Jednym z tych powodów jest to co przez te lata wiele razy Wam pokazywałem demografia. Z jednej strony powojenny wyż demograficzny przechodzi na emeryturę. Z drugiej strony mamy niż demograficzny wchodzący na rynek pracy co powoduje w skali roku, że saldo jest ujemne. Poniżej jak to wyglądało dla ostatniego roku po obniżeniu wieku emerytalnego:
Co jednak najważniejsze a mało osób sobie z tego zdaje sprawę. Kwestia demografii jest kluczowa w zrozumieniu sytuacji na rynku pracy w Polsce i poziomu bezrobocia zarówno w okresie poprzednich dwudziestu lat jak i również w kolejnych latach. Dlatego w 2014 roku dodatkowo robiłem dla Was na ten temat bardzo szczegółową analizę: Demografia Polski odpowiedzialna za ponad 20% bezrobocia w 2004 roku i emigrację Polaków? Wpływ demografii na rynek pracy w Polsce w latach 1966-2035, poniżej jej kluczowy fragment z którym warto się zapoznać w uzupełnieniu powyższych spostrzeżeń:
Jakiś czas temu przeanalizowałem również szczegółowo sytuację demograficzną w Polsce pod względem urodzeń w Polsce: Rok 2013: najlepsze za nami, katastrofa przed nami: tsunami demograficzne zbiera w Polsce żniwo a to dopiero początek…
Na tej podstawie wiemy, że w kolejnych latach będzie rodziło się coraz mniej dzieci i to jest nieuniknione:
Demografia Polski a rynek pracy w Polsce
Jeżeli powyższe dane o liczbie urodzeń przesuniemy o dwadzieścia lat do przodu. Czyli założymy, że dany rocznik wchodzi na rynek pracy w wieku 20 lat otrzymamy następujący wykres, który wskazuje kiedy dany rocznik wszedł na rynek pracy:
Poniżej na wykresie pokazałem roczniki które weszły na rynek pracy w wieku dwudziestu lat (po upadku komunizmu) a na to nałożyłem roczne dane o bezrobociu BAEL (uwaga: w artykule o cyklu dziesięcioletnim dane są trochę inne bo są to dane o bezrobociu GUS według polskiej metodologii):
Jak widać powyżej wykres bezrobocia dosyć ładnie pokrywa się z liczbą roczników wchodzących w danym roku na rynek pracy (na cykl demograficzny nakłada się dopiero krótszy cykl gospodarczy: cykl dziesięcioletni).
Mało tego, jeżeli wydłużymy powyższy okres dla lat 1980-2014 jesteśmy w stanie o wiele lepiej zrozumieć, dlaczego lata dziewięćdziesiąte oraz dwutysięczne to czasy sporego bezrobocia w Polsce. To nie tylko zasługa upadku komunizmu i przemian gospodarczych w początkowej fazie kapitalizum. To przede wszystkim demografia Polski: efekt wejścia na rynek pracy wyżu demograficznego urodzonego w latach siedemdziesiątych i osiemdziesiątych poprzedniego wieku:
Demografia Polski i rynek pracy w przyszłości:
Z kolei poniżej pokazałem co nas czeka w kolejnych latach pod względem kolejnych roczników wchodzących na rynek pracy w Polsce, czyli jak demografia Polski będzie wpływała na bezrobocie w Polsce:
Jak widzimy powyżej przy szczycie wyżu demograficznego mieliśmy bezrobocie w wysokości około 20 %. Jednak obecnie bezrobocie jest już znacznie niższe, a w kolejnych latach bezrobocie powinno z tego tytułu dodatkowo bardzo mocno spaść.
Aby jeszcze lepiej uświadomić sobie jak ważna jest demografia na rynku pracy. Szczególnie w okresie kilku lat, poniżej pokazałem ile gospodarka musiała lub będzie musiała stworzyć miejsc pracy w okresach pięcioletnich aby nie rosło bezrobocie z tytułu takiej a nie innej demografii:
Jak widać powyżej w ciągu pięciu lat:
- Zaraz po upadku komunizmu na rynek pracy wchodziło trochę powyżej dwóch i pół miliona osób
- Zaraz przed wejściem do Unii Europejskiej w 2004 roku było to już trzy i pół miliona
- Obecnie jest to około dwa i pół miliona osób
- A około 2025 roku będzie to niecałe dwa miliony osób.
Różnica pomiędzy szczytem wyżu demograficznego a dołkiem niżu demograficznego wynosi ponad półtora miliona osób… Widać więc,że demografia Polski ma ogromne znaczenie.
Dla przypomnienia jeden punkt procentowy bezrobotnych więcej lub mniej to około 150 tys. osób. Wyobraźmy sobie teraz, że w ciągu ostatnich pięciu lat na rynek pracy nie weszłoby dwa i pół miliona osób ale trzy i pół miliona jak dziesięć lat temu… Czyli milion osób więcej. Mielibyśmy znacznie wyższe bezrobocie, pewnie pod dwadzieścia procent…
I to jest podstawowy powód dlaczego z Polski wyjechało aż tyle osób: na rynek pracy wszedł wyż demograficzny a gospodarka nie stworzyła aż tylu miejsc pracy więc mieliśmy bardzo wysokie bezrobocie:
A co najlepsze, w miarę jak w kolejnych latach bezrobocie będzie spadało bo demografia Polski jest jaka jest, kolejne rządy będą sobie przypisywały zasługi „walki z bezrobociem”. Mało tego pewnie nawet wyborcy dadzą się na to nabrać… Zresztą nie trzeba daleko szukać, przecież PO wygrało po raz drugi wybory między innymi dlatego, że bezrobocie było w miarę niskie w 2011 roku w porównaniu do tego co ludzie pamiętają sprzed kilkunastu lat…
Warto też zauważyć, że szczyt wyżu demograficznego okresu lat 1970/1980 wszedł na rynek pracy w jednym z najgorszych momentów, zaraz po:
- Kryzysie azjatyckim w 1997 roku
- Kryzysie rosyjskim i bankructwie Rosji w 1998 (a wtedy jeszcze Polska była w dużym stopniu powiązana z Rosją po czasach komunistycznych a nie z Unią Europejską w efekcie czego mieliśmy bankructwa firm na masową skalę; przy tym bankructwa niektórych firm w ostatnich latach to pikuś)
- Pęknięciu bańki internetowej w 2000 r. i ogólnoświatowym załamaniu koniunktury
Czynnik demograficzny i nowe roczniki wchodzące na rynek pracy jest podstawowym czynnikiem wpływającym na wskaźnik bezrobocia w danym państwie. Jest tak ponieważ ludziom młodym najtrudniej jest znaleźć pracę, co powoduje, że w tej grupie wiekowej zawsze jest podwyższone bezrobocie. Jest tak zarówno w okresach spowolnienia jak i lepszych czasów dla gospodarki.
Na przykład można to zobaczyć na ostatnich danych o bezrobociu BAEL za pierwszy kwartał 2014:
Ale i po danych za najlepsze lata 2007/2008, czyli kiedy bezrobocie było najniższe: przed upadkiem Lehman Brothers i ogólnym załamaniem gospodark światowej i polskiej:
Jest tak ze względu na brak doświadczenia osób młodych. Po drugie ze względu na to, że większość ofert pracy znajduje się na zasadzie polecenia. Osoby młode przecież jeszcze nie bardzo znają kogoś kto już pracuje i może powiedzieć o ofercie pracy.
8. Rynek pracy w Polsce w 2019 roku: moja prognoza do 2023 roku
Jak widzicie w powyższej analizie. Kierunek w jakim zmierzamy na rynku pracy w kolejnych latach jest jeden i jest oczywisty. W krótszym terminie oczywiście gospodarka będzie fluktuowała. Tak jak pisałem na wiosnę 2018 nadchodzi spowolnienie, ale rynek pracy nie jest podatny na takie średnioterminowe zmiany dynamiki PKB. Pisałem Wam o tym wiele razy jak przebiegają procesy na rynku pracy. Dopóki gospodarka się rozwija, nie ma poważnego kryzysu, rynek pracy ma się dobrze. I tak powinno być też co najmniej w roku 2019 i 2020. Może później bezrobocie trochę wzrośnie ale nadal powinno być jednocyfrowe między innymi ze względu na demografię. Dlatego zielona strzałka jest pozioma dla lat 2019 i 2020. A później będzie czerwona lub zielona strzałka:
Dlatego najbliższe kilka lat będzie całkiem dobre na rynku pracy. Jak na okres pięciu lat słabszych w ramach cyklu dziesięcioletniego.
No więc widzicie. Jeżeli ktoś krzyczał bo sobie narysował kreskę w górę na moim wykresie. KRYZYS! To delikatnie mówiąc „nie wiedział co czyni”.
9. Rynek pracy w Polsce w 2019 roku: obecna sytuacja gospodarcza
Zajmiemy się jeszcze zastanowieniem nad szczegółowym przebiegiem kolejnego cyklu dziesięcioletniego w roku 2020-2023. Czy po zielonej kresce 2019-2020 będzie bardziej czerwona czy zielona. Bo już mamy jeden element wpływający na cykl dziesięcioletni: podwyżki stóp w USA trwające już od jakiegoś czasu. Mamy też spowolnienie sygnalizowane przez wskaźniki wyprzedzające w Europie i Polsce:
Ale jednocześnie nie mamy jeszcze podwyżek w Europie czy Polsce. A ISM w USA ma się całkiem dobrze:
Dlatego przydałaby się głębsza analiza przyszłej sytuacji gospodarczej bo do tego trzeba napisać dlaczego mieliśmy/mamy niską inflację. Czy nawet deflację niedawno. Dlaczego Emerging Markets zachowały się tak a Developed Markets tak jak zachowały. I tak dalej co powoduje, że jest sporo czynników, które muszę dla Was opisać aby przekazać Wam co myślę o przebiegu kolejnego cyklu dziesięcioletniego. I jakie są z tą analizą związane szanse i ryzyka.
Mam plan aby w ramach pracy nad moją wydajnością raz w miesiącu robić poważną, kompleksową analizę na jakieś konkretne zagadnienie (tak jak było kiedyś). Tak na przykład jest z tym dzisiejszym wpisem. I na taką jedną, solidną analizę mam zaplanowany czas w kolejnych miesiącach: jeden tydzień miesięcznie.
Czeka nas wieczny rynek pracownika: podsumowanie
Niemniej jednak na ten moment dokładny przebieg tego cyklu nie ma już teraz specjalnie znaczenia bo jak napisałem kierunek na rynku pracy jest jeden. Czy bezrobocie urośnie trochę bardziej czy trochę mniej. Przy takiej demografii jedyne pytanie jest jak niskie będzie bezrobocie w kolejnych latach. I jak z tym problemem braku rąk do pracy poradzą sobie poszczególne biznesy, szczególnie pracochłonne.
Zauważcie też, że jest naturalny ogranicznik wzrostu bezrobocia przez Ukraińców. Dopóki jest ssanie bo gospodarka się rozwija napływają do Polski Ukraińcy. Jeżeli bezrobocie zacznie iść do góry od razu pojawią się pomysły aby ograniczyć napływ Ukraińców. Zobaczcie co stało się z Brexitem. Przecież to przez imigrantów, miedzy innymi Polaków tak się tam zmieniły nastroje społeczne. A przecież Ukraina nie jest w ogóle w UE więc Polska może zrobić co się jej podoba. Nieważne kto na taki pomysł wpadnie. Czy rządząca partia czy opozycja. Jak zacznie rosnąć bezrobocie na pewno ograniczy się napływ Ukraińców albo po prostu przestanie przedłużać im pozwolenia na pracę i będą musieli wyjechać z Polski.
Z Waszego punktu widzenia co jest ważne:
- Jeżeli jesteś pracownikiem. Jak wykorzystasz ten trend dla siebie.
- A jeżeli jesteś przedsiębiorcą to jak jako przedsiębiorca zbudujesz swoje przewagi konkurencyjne na takim rynku pracy.
Dlatego napisałem, że teraz jest czas na realizację mojego marzenia. Oczywiście dla osób, które będą chciały to zrobić bo jak zawsze w życiu, dużo osiągają Ci, którym się chce. A Ci, którym się nie chce lub nie widzą sensu w robieniu czegokolwiek, to i w takich warunkach będą narzekali, niewiele przez całe życie osiągając.
Dla przypomnienia mój Profesjonalny Trójkąt, który jest oczywiście dla ludzi, którym chce się chcieć. Dołączcie do mnie:
Zapisz się na mój newsletter oraz dołącz do moich inicjatyw na Facebooku, które mają za zadanie zrealizować moją wizję:
- Inwestorzy: Forum Inwestora Profesjonalnego (FIP: jest już
prawiegrubo pond 2 000 osób) - Eksperci: Kilkanaście Tysięcy Miesięcznie (KTM:
jest już prawiezaraz będzie ponad 1 000 osób) - Przedsiębiorcy: Pierwsze Kroki Janusza Biznesu (PKJB: jest już kilkaset osób, właśnie przybyło 100)
9. Rynek pracy w Polsce w 2019 roku: komentarze/spostrzeżenia
To tyle na dzisiaj. Powiem Wam, że brakowało mi takiego wpisu, pracy nad taką analizą, gdzie mogę się podzielić z Wami moimi spostrzeżeniami. Sporo ciekawych przemyśleń. Już dawno nie było takiego wpisu. I dawno jego pisanie nie sprawiło mi tyle frajdy.
Wracając jeszcze do cyklu dziesięcioletniego. Napiszcie w komentarzach jakie zagrożenia oraz szanse widzicie dla gospodarki i rynku pracy. Dla Polski, UE, gospodarki USA czy chińskiej. To będzie dobry dodatek do przemyśleń do tego wpisu jak i szczegółowej analizy, o której pisałem Wam powyżej. Może macie dodatkowo ciekawe/wartościowe linki do stron www albo video.
Analityk akcji/ współodpowiedzialny za wyniki inwestycyjne części portfela akcyjnego w ING OFE:
52 komentarze “Rynek pracy w Polsce w 2019 roku. Szczyt cyklu dziesięcioletniego na rynku pracy. Czekałem na ten wpis 10 lat! List do akcjonariuszy październik 2018”
23/10/2018
MariuszZ mojej perspektywy widać, że obecnie rynek pracownika jest względnie silny. Pracuję w finansach (księgowość, kontroling) na stanowisku managerskim. Aby mieć jakikolwiek wybór profesjonalnych kandydatów w wyżej wspomnianych obszarach trzeba przygotować relatywnie duży budżet wynagrodzenia. Szczególnie trudno jest znaleźć sensownych kandydatów z doświadczeniem analitycznym lub kontrolingowym. Przyjmuję założenie, że w zawodach specjalistycznych będzie odczuwalny spory niedobór kandydatów w najbliższych latach. Być może będzie to nawet trend długoterminowy.
Sytuacja gospodarcza w Polsce zawsze jest pochodną kondycji niemieckiej gospodarki. Bardzo duże znaczenie będą miały warunki, na jakich zostanie przeprowadzony tzw. Brexit. W negocjacjach każda strona broni swoich interesów gospodarczych, niemniej jednak kalendarz goni i w sumie rozstanie Wlk. Brytanii z EU może być dość niekorzystne dla obu stron. Zobaczymy.
Mam coraz większe wrażenie, że splot wielu okoliczności może doprowadzić do większych problemów gospodarczych, niż się nam obecnie wydaje. Nie potrafię ocenić potencjalnych skutków dla Polski polityki Trumpa. Z jednej strony protekcjonizm amerykański (który chyba nigdy w historii nie doprowadził do niczego dobrego), z drugiej strony Chiny i Unia, które próbują się dogadać i zneutralizować negatywne skutki polityki USA.
Realną alternatywą na pobudzenie gospodarki w Unii jest zniesienie sankcji wobec Rosji. Myślę, że Niemcy są świadmi tej opcji i gdy nie będzie wyjścia – poluzują tzw. cugle w kierunku wschodnim.
Ogólnie spodziewałbym się ochłodzenia koniunktury w Unii w przyszłym roku (być może pod koniec 2019). Banki centralne w Unii nie mają obecnie mocnych narzędzi dla pobudzenia gospodarczego, które byłyby w dyspozycji na wypadek kryzysu. Do wykorzystania będą tylko tzw. wrzutki taniego pieniądza w rynek. W Polsce sytuacja wygląda podobnie. Przy mocno wyeskalowanych wydatkach socjalnych, niskich stopach i mimo wszystko względnie dużym deficycie budżetu – tompnięcie globalnej koniunktury może być odczuwalne także na rynku pracy.
Niemniej jednak zgadzam się z Michałem, że tragedii na rynku pracy w najbliższych latach nie będzie. To chyba jedyny plus sytuacji demograficznej w krótkim i średnim horyzoncie czasowym.
23/10/2018
GrzegorzMyślę, że na gospodarki w najbliższych latach wpłynie polityka. A to akurat czynnik, który nieco trudniej się przewiduje. Nie wiemy co ma w planach Trump i Putin. Niektórzy są bardziej przewidywalni ale nie wiemy też kto nowy zostanie i gdzie wybrany …
Grzegorz
24/10/2018
MarioWitaj Michal,
Fajna analiz jak zawsze. Szkoda ze tak rzadko, ale zrozumiale. Rodzina najwaznijesza :)
Dla mnie ciekawym pytaniem pozostaje gdzie stopa bezrobocia sie zatrzyma jako naturalna. Co roku ubywa z rynku pracy przez demografie zakladam gdzies okolo 150 tys czyli 1% bezrobocia. Czy w nieskonczonosc bedzie przybywalo tylu obcokrajowcow albo nawet wiecej?
Z innej beczki moze warto pochylic sie nad zadluzeniem USA i stopami procentowymi tam. 10latki przebily takie poziomy ze chyba niedlugo poszybuja do 4%, a moze dalej. Zakladam ze to moze byc pogrom dla tak zadluzonej gospodarki. USA bankrut?
W Europie moze cos o Niemczech. Niektore prognozy gospodarcze zakaldaja w Polsce spowolnienie nawet do 1% w jakims czasie. Mowi sie ze my zwyczajowo rosniemy wiecej o 1-2% procent niz Niemcy. Zatem recesja w Niemczech za jakis czas?
Dzieki za caly blog.
Pzdr
24/10/2018
Michał StopkaDzięki Mariusz za komentarz. Mam kilka pytań w związku z rynkiem pracownika:
1) O jakim budżecie teraz mówisz? Jaki obecnie trzeba mieć budżet na pracownika z odpowiednimi kompetencjami w porównaniu z okresem sprzed kilku lat: o ile procent to się zmieniło? Orientacyjnie żeby złapać skalę zmian?
2) Czy takiego pracownika z takimi kompetencjami jak potrzebujesz można wykształcić na przykład w rok? Piszesz o branży księgowość/kontroling. Gdybym na przykład w ramach drugiego Londynu chciał zebrać takich ludzi bez kompetencji. Zielonych. Albo studenci. Albo osoby z innym doświadczeniem. I zrobił dla nich praktyczny kurs, gdzie krok po kroku uczy się trochę teorii ale głównie praktyki. Coś jak ja robię z moją Szkołą Główną Inwestorów Profesjonalnych o której pisałem w drugim liście do akcjonariuszy: https://www.michalstopka.pl/szkola-glowna-inwestorow-profesjonalnych-druga-edycja-robimy-polski-drugi-londyn-wdrazam-zycie-moj-profesjonalny-trojkat-list-akcjonariuszy-wrzesien-2018/
Zastanawiam się, czy przy takim braku specjalistów/ekspertów z doświadczeniem praktycznym. Czy tę dziurę można jakoś w miarę szybko zasypać bo inaczej będzie słabo w kolejnych latach bez specjalistów/praktyków. Wielu specjalistów/praktyków.
P.S. Dzięki też za spostrzeżenia na temat przyszłej sytuacji gospodarczej.
24/10/2018
Michał StopkaTak. Zgadzam się. To jest główny czynnik ryzyka na przyszłość.
24/10/2018
Michał StopkaDzięki Mario :) Niestety. Powyższą analizę robiłem tydzień. Przygotowanie solidnej analizy, przemyślenie jej, znalezienie danych/materiałów. A później przelanie tego na słowa. Poprawa, obrobienie grafiki. I tak dalej. To tak z tydzień roboty. Chciałbym aby było inaczej jednak obecnie wygląda to jak wygląda. Jedna solidna analiza miesięcznie to jest to co moja obecna wydajność da radę dostarczyć na solidnym poziomie. Tym bardziej, że ciągnę kilka projektów. W ramach Profesjonalnego Trójkąta.
Jednak dzięki temu powinny pojawiać się częściej wpisy u mnie na blogu. Nie będą to wszystko analizy ale dzięki temu sporo wartościowej treści będzie się mogło pojawiać. Już niedługo będzie bardzo ciekawy wywiad z Radkiem na tematy związane z Profesjonalnym Trójkątem. Od jakiegoś czasu pracuję równolegle również nad tym wywiadem/wpisem. I dzięki temu będzie mógł się ukazać u mnie pewnie za tydzień.
Co do pytań. Bardzo dobre pytania/spostrzeżeń. Dające do myślenia. Przyszła analiza będzie dzięki temu jeszcze ciekawsza/wartościowsza.
24/10/2018
PiotrekCześć Michał, piszę na blogu tak abyś nie zapomniał mojego komentarza z fejsbuka, trochę go rozszerzyłem:
Bardzo dobra analiza, pamiętam jak czytałem pierwszą w 2013 r. Michał Stopka, może warto byłoby stworzyć analizę/prognozę kondycji niemieckiej gospodarki? W zasadzie to jak u nich jest warunkuje niemal całą naszą produkcję.
Co do rynku pracownika, muszę wrzucić ze swojej strony małą łyżeczkę dziegciu.
Owszem jest, ale z moich obserwacji wynika, że póki co dotknął pewne branże i pewne stopnie zaszeregowania, tj. np. Ekspertów od finansów, IT, Handlu oraz stygmatyzowane przez dziesięciolecia (lub nawet stulecia!) zawody: Sprzątaczka, Kelner, Kierowca, Murarz, Ślusarz, Monter… Nie chce mi się wszystkich wypisywać ale wiecie o kogo chodzi. Bardzo dobrze się dzieje dla nich teraz, kilku z nich (np. Spawacze i Monterzy) mają teraz prawdziwe eldorado.
Gdzieś w próżni zawieszony jestem ja i wielu innych – poziom Specjalisty, Inżyniera, ~2-3 lata doświadczenia i ciut niżej, absolwent studiów (za wyjątkiem finansów i IT vide to co napisałem powyżej). Tu już się tak nie przebiera. Dodam tylko, że w betonowych branżach (energetyka której rynek znam, górnictwo (może jest z nami tu ktoś z górnictwa i potwierdzi moje tezy?) panuje nepotyzm, partyjniactwo i bez polecenia kogoś z patoukładu ciężko złapać jakieś dobre stanowisko, bez ustawionych rodziców lub wuja w tej branży zasuwasz i nie widzisz absolutnie żadnego rynku pracownika. Poza tym generacja miejsc pracy w „moim” sektorze nie jest zbytnio warunkowana przez ogólny trend gospodarczy. Kto obserwuje giełdę widzi co się dzieje z akcjami polskich spółek z tej branży, składa się na to bardzo wiele czynników ale to dobry materiał na osobny wpis.
Tak BTW, podoba mi się Twój i Bartka kontakt z czytelnikami. Robicie kapitalną robotę, muszę więcej czasu wygospodarować dla waszego materiału. Pozdrawiam.
24/10/2018
betterappUwielbiam Twojego bloga. Zastanawialeś się może nad szerszą analizą ? Czy podobne cykle występują np. w innych krajach ?
I druga rzecz. Ostatnio zastanawiam się czy i na ile rosnące wynagrodzenia, a wraz z nimi wpływy do ZUS i z podatków, uchronią budżet przed bankructwem ?
24/10/2018
Bart@Piotrek (nie wiem dlaczego nie mogę napisać pod twoim postem dlatego wrzucam tutaj):
To ja napiszę jako inżynier mechanik (czyli nie IT:D) że Śląska (to chyba twój region skoro dopytuje aż o górnictwo):
Z moich obserwacji to górnictwo leży i kwiczy. Energetyka (w sensie elektrownie) to zawsze była działka zawładnięty przez znajomych królika i dopóki będzie w panstwowych rękach nie sądzę żeby się coś zmieniło.
Natomiast na realnym rynku pracy (czyli w sektorze prywatnym) w pozostałych działach jest na pewno trend pozytywny. W mojej działce (projektowanie) 4 lata temu (miałem wtedy ok. 5 lat doświadczenia) zarabiałem 3k netto, a i to wymagało szukania takiej pracy. 2 lata temu miałem 5k, w tym roku przed odejściem z firmy 6k i zaplanowaną podwyżkę na 7k, a może by i coś dorzucili, bo strasznie męczyli bułę, gdy złożyłem wypowiedzenie. Po zmianie 10k + niemierzalne udogodnienia jak możliwość pracy zdalnej etc., co dla ojca dwójki dzieci jest sprawa nie do przecenienia (w poprzednim miejscu nie było o tym mowy).
W dodatku można zauważyć, że stawki 4-5k, które do niedawna były zarezerwowane dla doświadczonych inżynierów teraz są do osiągnięcia dużo szybciej (2-3 lata stazu). Ja z perspektywy 10 lat na rynku pracy (ani to dużo, ani mało) widzę wyraźną zmiane.
25/10/2018
Cezary FurmańczykBardzo fajny artykuł, Michał. WIELKIE DZIĘKI ! :)
25/10/2018
Michał StopkaDzięki :)
Tak występują też w innych. Tak kiedyś rzuciłem okiem. Chociaż nie wszędzie to samo było. Chyba w Niemczech nie było cyklu na bezrobociu. Ale to rzeczywiście ciekawa rzecz do sprawdzenia. Dopisuję do listy ciekawych tematów do zbadania.
Drugie pytanie: to zależy co będzie się działo dalej/jakie kroki podejmą politycy bo mogą tutaj zrobić dobre rzeczy ale i złe. Bo od strony gospodarczej warto pamiętać jak kurcząca się populacja osób pracujących wpłynęła na gospodarkę/dynamikę PKB Japonii. Moja analiza była tutaj: Tsunami demograficzne w Polsce a demografia Japonii: wpływ na giełdę, gospodarkę i inflację https://www.michalstopka.pl/demografia-japonii-wplyw-gielde-gospodarke-inflacje/
25/10/2018
Michał StopkaDzięki! Fajnie, że są ze mną czytelnicy którzy są już tak długo ze mną :) Staramy się z Bartkiem robić drugi Londyn. Z czasem będzie coraz więcej takich osób :)
Jeżeli chodzi o energetykę czy górnictwo. Niestety tak to jest jak państwo zabiera się za zarządzanie biznesem. Jeszcze pół biedy gdyby to było oparte o jakieś zasady czy kompetentnych ludzi. Niestety w Polsce co rząd to zmienia się karuzela nazwisk. Co nie wpływa dobrze na rozwój biznesu. A w konsekwencji na kondycję rynku pracy i wynagrodzenia.
Może zmienić branżę? Albo przeprowadzić się do innego miasta?
25/10/2018
Michał StopkaNiezmiernie ucieszyłem się czytając Twój komentarz. Super!
25/10/2018
Michał StopkaDzięki Czarku :) Jak Ci mówiłem, krok po kroku, układam kolejne puzle tego co robimy. W kolejnych miesiącach powinno się coraz więcej rzeczy robić coraz lepszych w moim wykonaniu. Jedną z nich są bardzo fajne i ciekawe analizy. Które regularnie będą się pojawiały u mnie na blogu.
25/10/2018
PiotrekObydwie opcje mocno analizuję, myślę że jest teraz dobry czas na to. Lubię swoją branżę i może pójdę na coś swojego, ale przebranżowienie też biorę pod uwagę, zwłaszcza, że dwie z tych branż (IT i finanse) to całkiem inny pułap wynagrodzeń niż inne, myślę, że równie wymagające specjalizacje (w tym także energetyka*)
*nie wliczam w to znajomych królika
25/10/2018
TomekRynek pracownika wymusza wzrost płac, co powinno przełożyć się na wzrost inflacji, prawda? Na rynku jest sporo pieniędzy. Polacy mają sporo pieniędzy, więc wydają (np. na nieruchomościach widać spore wzrosty cen nieruchomości r/r). Ten sam trend jest zresztą w całej Europie. Dlaczego więc inflacja jest w miejscu? Czy to kwestia doboru pozycji w koszyku GUS?
26/10/2018
Michał StopkaNa temat inflacji jakiś czas temu zrobiłem szczegółową analizę, od czego zależy inflacja średnioterminowo. Postawiłem też tezę jaka będzie inflacja. I ładnie się to do tej pory realizuje:
Prognoza inflacji w Polsce w roku 2017 i 2018
https://www.michalstopka.pl/prognoza-inflacji-w-polsce-w-roku-2017-i-2018/
Ponadto inflacja, oprócz czynnika kosztowego/ropy naftowej opisanej powyżej, to też kwestia właśnie związana z wynagrodzeniami ale to kwestia wzrostu cen pracy (wynagrodzeń) powyżej wzrostu wydajności w gospodarce. W uproszczeniu można powiedzieć, że to dynamika PKB. Jeżeli dynamika PKB rośnie X to i wynagrodzenia powinny rosnąć X. Bez inflacji. Dopiero gdy wynagrodzenia rosną powyżej wzrostu PKB. Mamy do czynienia z inflacją. Czyli tym co rosną wynagrodzenia powyżej wydajności/dynamiki PKB.
26/10/2018
Michał StopkaInaczej to się nazywa efekt drugiej rundy.
28/10/2018
Maciej Kłosowskifajna analiza, która pokazuje dodatkowo to czego nie widać na pierwszy rzut oka,
Analiza techniczna na podstawie samych kresek nie działa. coś co kiedyś się wydarzyło nie musi ekstrapolować na przyszłość.
rynek pracy zmienia się diametralnie – ja widzę to u siebie w pracy, ale też u swoich klientów. coraz więcej inwestycji idzie w kierunku upraszczania procesów (tak to już było w firmach, ale dzisiaj w dużych/średnich przedsiębiorstwach nie ma strategii bez fintechu, analizy wykorzystania systemów do szybszej pracy – najlepszy przykład zamawianie kanapki w Macu – do którego chodzisz :)).
na każdym kroku wykorzystuje się technologię czy to do analizy danych, zautomatyzowania zamawiania, pakowania, wysyłania.
co mi się podoba i mam nadzieję że tak będzie – ilość osób pracujących nie spadnie drastycznie, ale (i tu moja nadzieja) ilość danych/produktów/usług do obrobienia na jednego pracownika będzie rosnąć . to okaże się że każdy z nas będzie na wagę złota co z kolei będzie miało wpływ na poziom wynagrodzeń. a to z kolei na rozwoju kraju gdzie coraz więcej wyprodukowanego dobra będzie pochodziło z pracy głową a nie rękami :)
czekam na kolejny artykuł
28/10/2018
Michał StopkaDzięki Maćku za Twój komentarz. Jak zwykle sensowny i rzeczowy :)
Tak ,myślę, że masz dużo racji w tym co piszesz. I to jest jeden z obszarów w którym będziemy razem rozwijali budowę mojego „COŚ”. Już niedługo powołam „Radę Dyrektorów”. Gdzie oczywiście Ciebie Maćku widzę. Mamy już pierwszy projekt jako case study, gdzie będziemy budowali w tym zakresie kompetencje. Mam nadzieję, że się zgodzisz :)
29/10/2018
Guest123Skoro poziom bezrobocia jest najwyzszy w przedziale wiekowym 18-24 to czy rozszerzenie programu 500+ rowniez na te grupe wiekowa nie byloby dobrym pomyslem? Te pieniadze mogly by pomoc np w uzyskaniu lepszej edukacji czy nawet przeczekaniu trudnego okresu pracujac w nieregularnych pracach zdobywajac cenne doswiadczenie rownoczesnie nie martwiac sie tak bardzo o pieniadze,bo wiadomo ze to nie wystarczy na zycie.Mogly by tez zostac uzyte na kursy doszkalajace niefinansowane przez urzad pracy.Zastosowan na pewno jest wiele.Jakie jest Pana zdanie na ten temat.Moglbym nawet rozwazyc pomoc w zbiorce podpisow pod ewentualnym referendum.
29/10/2018
MateuszMaster YTOk. Może w dużych miastach odczuwacie spadek bezrobocia, tam rzeczywiście widać ogromny wybór ofert w różnych dziedzinach. Piszę dlatego, bo właśnie szukam pracy w kontrolingu, bądź analizach i moje podejście jest takie, że chyba jeszcze firmy nie są, aż tak mocno przyciśnięte brakiem pracowników, ponieważ nie idą na ustępstwa w kierunku pracownika tylko sztywno trzymają swoje wymagania /doświadczenie w kontrolingu, jęz. angielski płynnie w mowie i piśmie/. Pracuję w branży energetycznej, bardzo dużo weryfikacji i analiz, praca na dużych zbiorach danych, ale nie analizuję wartości finansowych, ale zużycia energetyczne. Jeśli ktoś mnie nie zatrudni w analizach finansowych, nie da mi szansy przygotowania się to takiego doświadczenia nie zdobędę. Chodziłem po dużych firmach, chciałem zatrudnić się bezpłatnie, żeby tylko nauczyć się pracy. Pani dyrektor powiedziała, że nie posiada wolnego biurka przy którym mogła by mnie posadzić /którego na dobrą sprawę nie potrzebowałem – wystarczyło krzesło i usiąść przy osobie doświadczonej/. Dzwoniłem jeszcze kilka razy, to odkładała temat na inny czas. Minęło około 8 m-cy i ta firma dała ogłoszenie, że poszukują analityka finansowego z doświadczeniem. Oczywiście nie kwalifikuję się, bo nie mam doświadczenia, no ale gdyby się zgodziła, to przez te 8-m-cy już bym je miał. Posiadam ukończony kurs księgowego i znam się na tworzeniu RZiS oraz badaniu kondycji finansowej firmy. Firma moja jest właśnie w stanie upadłości i usilnie szukam pracy jako analityk fin. lub specjalista ds. raportowania. na mnóstwo wysłanych aplikacji nie otrzymuję zaproszenia na rozmowę, a statystyki pokazuję, że na jedno miejsce jest około 80-ciu do 100 chętnych. Mieszkam w Radomiu i nie widzę sytuacji podobnie jak Panowie widzicie przez różowe okulary. Moja firma branży energetycznej funkcjonująca na rynku około 10 lat, zatrudniająca około 250 pracowników właśnie upadła. Dodatkowo prowadzę mały biznes i moi klienci /rynek prywatnych sklepów/ także, się wykruszają od wielu lat to jest trend spadkowy. Oferty pracy, które są w moim mieście to przede wszystkim pracownicy Call Center, Przedstawiciele Bankowi i Handlowi. Większość propozycji to wynagrodzenia w okolicy 2000 netto. Może jest trochę więcej ofert niż było, ale to oferty słabo wynagradzane i na stanowiska, na których ciągle jest rotacja pracowników. Pozdrawiam ciepło.
https://pasjatk41.wordpress.com/
pasja.tk41@interia.pl
29/10/2018
MateuszMaster YTMichał, chciałbym poznać Twoją opinię na temat zagrożenia polskiej gospodarki ze strony zagranicznych sieci handlowych. To jest najsilniejszy kapitał mogący wyrządzić naprawdę dużo szkody w małej gospodarce. Otuż, takie sieci są w stanie przejąć większość wydatków konsumpcyjnych danego kraju. Jeżeli zaś zniszczą małe firmy, a tak się dzieje to, eliminują całe gałęzie małych producentów i dystrybutorów. Więksi producenci krajowi, nie mając gdzie sprzedawać swoich towarów, godzą się na wyzysk ze strony sieci i pozwalają sobie dyktować warunki, zresztą często też nie mając innych kanałów sprzedażowych upadają. Nie mówię już o tym, że pieniądze wydane w takich sieciach są transferowane za granicę i nie przyczyniają się do rozwoju naszego kraju i tworzenia nowych miejsc pracy. Ja obserwuję tą sytuację, nie wiem jaka jest jej skala i zagrożenie z niej wynikające, ale to można byłoby chyba wyliczyć ze wskaźników makroekonomicznych.
29/10/2018
MateuszMaster YTOk. Może w dużych miastach odczuwacie spadek bezrobocia, tam rzeczywiście widać ogromny wybór ofert w różnych dziedzinach. Piszę dlatego, bo właśnie szukam pracy w kontrolingu, bądź analizach i moje podejście jest takie, że chyba jeszcze firmy nie są, aż tak mocno przyciśnięte brakiem pracowników, ponieważ nie idą na ustępstwa w kierunku pracownika tylko sztywno trzymają swoje wymagania /doświadczenie w kontrolingu, jęz. angielski płynnie w mowie i piśmie/. Pracuję w branży energetycznej, bardzo dużo weryfikacji i analiz, praca na dużych zbiorach danych, ale nie analizuję wartości finansowych, ale zużycia energetyczne. Jeśli ktoś mnie nie zatrudni w analizach finansowych, nie da mi szansy przygotowania się to takiego doświadczenia nie zdobędę. Chodziłem po dużych firmach, chciałem zatrudnić się bezpłatnie, żeby tylko nauczyć się pracy. Pani dyrektor powiedziała, że nie posiada wolnego biurka przy którym mogła by mnie posadzić /którego na dobrą sprawę nie potrzebowałem – wystarczyło krzesło i usiąść przy osobie doświadczonej/. Dzwoniłem jeszcze kilka razy, to odkładała temat na inny czas. Minęło około 8 m-cy i ta firma dała ogłoszenie, że poszukują analityka finansowego z doświadczeniem. Oczywiście nie kwalifikuję się, bo nie mam doświadczenia, no ale gdyby się zgodziła, to przez te 8-m-cy już bym je miał. Posiadam ukończony kurs księgowego i znam się na tworzeniu RZiS oraz badaniu kondycji finansowej firmy. Firma moja jest właśnie w stanie upadłości i usilnie szukam pracy jako analityk fin. lub specjalista ds. raportowania. na mnóstwo wysłanych aplikacji nie otrzymuję zaproszenia na rozmowę, a statystyki pokazuję, że na jedno miejsce jest około 80-ciu do 100 chętnych. Mieszkam w Radomiu i nie widzę sytuacji podobnie jak Panowie widzicie przez różowe okulary. Moja firma branży energetycznej funkcjonująca na rynku około 10 lat, zatrudniająca około 250 pracowników właśnie upadła. Dodatkowo prowadzę mały biznes i moi klienci /rynek prywatnych sklepów/ także, się wykruszają od wielu lat to jest trend spadkowy. Oferty pracy, które są w moim mieście to przede wszystkim pracownicy Call Center, Przedstawiciele Bankowi i Handlowi. Większość propozycji to wynagrodzenia w okolicy 2000 netto. Może jest trochę więcej ofert niż było, ale to oferty słabo wynagradzane i na stanowiska, na których ciągle jest rotacja pracowników. Pozdrawiam ciepło.
https://pasjatk41.wordpress…
pasja.tk41@interia.pl
29/10/2018
Michał StopkaTo zależy czy chcesz aby w Polsce coraz lepiej się zarabiało czy chcesz mieć małe polskie firemki, gdzie mało się zarabia. Generalnie zasada jest prosta. Im wyższy efekt skali w biznesie. Tym wyższe zarobki. To dlatego, kiedyś w Biedrze mało się płaciło. Bo biedra była mała. Mało sklepów, mała sprzedaż (relatywnie). Jak urosła, czy taki Lidl urósł, to teraz biedra dobrze płaci (relatywnie)
To tak na szybko. Podstawowa zasad jest taka jak opisałem powyżej. Natomiast druga ważna sprawa jest taka, że jak kupujesz produkty zagraniczne to nie jest tak, że nagle robi się dziura. Na przykład jak kupujesz niemiecki samochód. Niemiec ma kasę, z którą coś potem robi. Na przykład kupuje polskie jedzenie. Polskie meble. I tak dalej. A Polak mając te pieniądze znowu coś robi. Kupując inne produkty, też z zagranicy. Więc generalnie wymiana handlowa też jest dobra. Co do zasady.
29/10/2018
Michał StopkaTo temat rzeka. I ekonomiści się spierają czy lepsze jest rozdawnictwo i socjal czy jego brak. Co do zasady masa rzeczy w Polsce jest darmowa. Nie mylić bezpłatna bo każdy za to płaci : państwo dużo zabiera każdemu w podatkach. Analiza pokazująca chociażby prawie 50% podatków/parapodatków pracy: Dlaczego w Polsce są niskie zarobki: państwo zabiera ponad 40% wynagrodzenia (!) Pobierz kalkulator excel i sam policz swoją daninę https://www.michalstopka.pl/dlaczego-w-polsce-sa-niskie-zarobki/
Pytanie więc czy jak młoda osoba ma bezpłatną naukę. Od szkoły podstawowej do studiów. Czy jak nie korzysta z tego, czy jeszcze dorzucenie 500 plus w czymś zmieni postawę takiej osoby? Bo pytanie jest inne. Dlaczego ludzie nie korzystają z tego co mają?
I ja bym się tutaj skłaniał raczej w stronę tego aby każdy miał równe szanse. Do korzystania z tego co jest w Polsce. Ale jak już ktoś nie korzysta z tego co jest. To takie 500 plus dodatkowe to raczej nic nie pomoże. A trzeba jeszcze wziąć pod uwagę różnego rodzaju skutki negatywne. Poczynając od tego, że jak ktoś coś dostaje od państwa to często tego nie szanuje. A kończąc w skrajnym przypadku na patologicznych zachowaniach.
29/10/2018
Michał StopkaPodsumowując. Skłaniam się raczej ku tezie, że każdy kraj powinie robić to w czym jest najlepszy/jednym z najlepszych na świecie. Dzięki temu powstają coraz większe firmy w danych branżach. Które dzięki ekonomii skali mogą coraz więcej płacić pracownikom. I takie firmy dobrze sobie też radzą/poradzą z globalną konkurencją. Maja/będą miały pieniądze na R&D, rozwój, pakowanie milionów lub miliardów złotych w CAPEX.
Oczywiście to mówimy, jeżeli komuś nie podobają się zarobki w Polsce. Że są za niskie. Jeżeli jednak dla kogoś kryterium jest np. że warzywniak na rogu ma być polski. Dlaczego? Bo polski. Bo tak. No to takie kryterium jest już inne. Nie mówimy tutaj o kryterium gospodarczym, co jest lepsze z punktu widzenia gospodarki, zarobków w Polsce. Ale o poczuciu mentalnym, że fajnie mieć sklepikarza na rogu, który ledwo koniec z końcem wiąże, płaci minimalną lub ledwo co powyżej pensję pracownikowi. Ale ten sklepikarz jest polski.
29/10/2018
Michał StopkaKażdy musi w tym wypadku już sam zdecydować co jest dla niego ważniejsze. Prawa ekonomii są jakie są. To jak matematyka 2+2=4. Tego nie przeskoczysz.
29/10/2018
Tomasz KaługaNo tak, właśnie. Polska żywność jest ceniona na świecie, jako wysokowartościowa, a zagraniczne koncerny mają strategię jak ją kupić za bezcen. Po co inwestować tu w produkcję, która stworzyłaby znacznie więcej miejsc pracy. Dobrze wiedzą, że wystarczy zdominować handel, i będą rządzili cenami producentów żywności, jeśli całkowicie upadnie polski handel. Niestety nie zgodzę się z Tobą Michał w tym temacie. Po pierwsze, gdyby nasz rząd nie dopuścił do takiej ekspansji marketów to nasz małe firemki jeszcze z 10-20 lat byłyby gigantami i takie Biedry w ogóle zastanowiłyby się czy tutaj wczodzić, po drugie to nasz małe firemki płacą podatki nie Biedry, czy Lidle, po trzecie, mam kolegę, która posiada sieć sklepów, sklepy są wielkości 1/2 niektóre 1,4 tego co Biedra. U niego na jednej zmianie pracuje około 12 dziewczyn, czy w Biedrze kiedyś tyle widziałeś? Powiesz, że nieefektywnie zarządza… -pop prostu tyle potrzeba osób na zmianie, żeby towar był na bieżąco przyjmowany, wykładany, a klient obsługiwany. Czyli zobacz ile miejsc pracy tworzy taka mała firemka, jak to nazwałeś? Biedra tylu miejsc nie stworzy. Dodatkowo zarobki dziewczyn wiele nie odbiegają od tego co w Biedrze, wszystkie są na umowach o pracę, z pełnym oskładkowaniem. Żywność sprzedawana w takich sklepach jest o wiele bardziej wartościowa. Zobaczysz co się będzie działo ze zdrowiem społeczeństwa, które kupuje te wszystkie hermetycznie zamknięte produkty w dyskontach pełne konserwantów, ale to już inny temat. Dużych polskich sklepów mogliśmy mieć dużo więcej, ale niestety, ktoś nie pomyślał i już w zarodku zdławił ich rozwój. Tu jest potwierdzenie moich słów: https://forsal.pl/artykuly/839775,ha-joon-chang-kraje-zacofane-nie-rozwina-sie-nigdy-jezeli-maksymalnie-otworza-swoje-gospodarki.html
29/10/2018
Bart@Guest123 & Michal: Z tym socjalem to jest problem. Niby powinno się być na nie i tępić, bo wypada być liberałem, ale…
Mój przykład. Matka ze wsi w Polsce B. Edukacje skończyła w ósmej klasie. Zajmowała się dziećmi (czytaj bezrobotna) albo dorabiała na 1/2 etatu jako sprzątaczka. Ojciec ze wsi w Polsce C (wieś to za duże słowo bo do pewnego czasu nie było jej nawet w rejestrach urzedowych, ojciec miał przygody w urzędach pokazując dowód osobisty), edukacja zakończona oczywiście w ósmej klasie. Pracowal całe zycie jako prosty pracownik fizyczny. Patologia Mili Państwo mógłby każdy prawdziwy liberał powiedzieć. I moje szczęście, że nie urodzilem się w USA. Bo pewnie że slumsów bym się nie wydostał. A tu, w tej biednej Polsce, w latach 90. mogłem chodzić do tej samej podstawówki co dzieci lepiej sytuowanych rodziców, bo prywatnych nie było. Średnia szkola również była egalitarna. I na (tfu) bezpłatne studia mogłem pojsc. Efekt taki, że teraz mogę normalnie żyć (plus dla mnie) i odprowadzam przyzwoite podatki (plus dla budzetu). W dodatku jak się domyślam za wspaniałą aparycję w pracy mnie nie trzymają, także i swoje mikroziarenko do rozwoju kraju dokładam.
Także może nie patrzmy tylko ile tracimy na „socjalu”, ale czasami zastanówmy się ile stracilibyśmy, gdyby go nie było.
PS. Michał, wiesz dlaczego, jako gość, nie mogę odpowiadać bezpośrednio pod komentarzem?
29/10/2018
Michał StopkaNo to jesteś dokładnie przykładem osoby, tak jak napisałem, która miała darmowe szkoły/studia. I je wykorzystała. I bardzo dobrze. Tak jak napisałem, jest system gdzie każdy ma równe prawa. Każdy może kończyć te darmowe studia. I korzystać z życia/dobrobytu. I to jest moim zdaniem ok/fair.
@ Michał, wiesz dlaczego, jako gość, nie mogę odpowiadać bezpośrednio pod komentarzem?
Możesz zrobić print screen i przesłać na maila michal@michalstopka.pl to zobaczę jak to dokładnie wygląda.
29/10/2018
Michał StopkaDochody z handlu/ze sklepów dużych sieci są przereklamowana. Jedynie biedra tutaj się wyróżnia ale trzeba patrzeć na całą branżę. Zobacz w google co np. robi takie Tesco. Zwija się. I sporo zagranicznych sieci co były w Polsce już się zwinęły. Więc to nie jest tak, że te sieci to jakieś eldorado. Po prosty zwykły rozwój branży. Jedne firmy wypadają a inne są coraz większe i dominują/mają coraz większy udział w branży bo mają lepsze strategie biznesowe.
Polska potrzebuje nowoczesnych branż które mogą być szybko duże globalne. I to bez większego problemu. Na przykład gamingi. To jest dobry przykład.
Handel już dawno zostało poukładany. I tutaj nic globalnie polkie sieci by nie zrobiły. Nie zajęły by rynków w Niemczech, Francji czy WIelkiej Brytaii. Ponadto przecież były polskie sieci. Alma, Piort i Paweł, Bomi. I tak dalej. Nikt im nie zabraniał zdominowania Polski czy Europy. Po prostu polscy przedsiębiorcy byli za słabi w tych biznesach. Nie potrafili tego zrobić tak aby wygrać z innymi w branży.
29/10/2018
Michał StopkaNo a jak jesteśmy przy określeniu „socjal” to trzeba by nakreślić dokładnie co kto rozumie przez socjal. Jakie formy są „socjalem” a co nie bo inaczej to nie wiadomo czy dwie osoby o tym samym rozmawiają.
30/10/2018
BartMichał, w sprawie komentarzy:
Mogę zrobić print screen, ale sprawa jest prosta. Mogę zrobić wszystko do momentu wysłania, tzn. napisać komentarz, wpisać imię, adres e-mail, zaznaczyć zgody, ale nie aktywuje się ikonka z wysyłką.
Sytuqcja powyżej na telefonie (android). Sprawdzę jeszcze jutro jak to wygląda na laptopie.
30/10/2018
Michał StopkaHm… Dziwne. Ciekaw czy inni tez tak maja. Ale rozumiem, ze nie pod komentarzem wszystko działa?
01/11/2018
virxinżynier mechanik/projketant 10k netto? Bez odpowiedzialności za ludzi? W jakiej branży to tak? Trochę się pozmieniało.
07/11/2018
MateuszMaster YTTo ciekawe. Spadek bezrobocia jest widoczny w Polsce, ale poszukując pracy wcale tego nie dostrzegam. Kolega Mariusz pisze o braku specjalistów w dziedzinie analizy finansowej. I właśnie w takim charakterze szukam pracy od kilku lat. Portal przez, który wysyłam oferty podaje statystyki rekrutacji. Więc ciekawa sprawa, że wysłałem od 2016 roku 47 aplikacji na Warszawę i na Radom i co ciekawe na 85% stanowisk ,na które wysyłałem aplikowało powyżej 100 kandydatów, co przy tak niskim bezrobociu jest rzeczą co najmniej dziwną…:-)
07/11/2018
Michał StopkaDawniej było pewnie kilka tysięcy na ofertę pracy. Ludzie wysyłają teraz pewnie tak dla sprawdzenia odzewu. Przećwiczenia rozmowy, jaka ofertę dostaną ewentualnie. Pewnie teraz tak duzo jest wśród tych osób z setki na ofertę pracy.
09/11/2018
Michał StopkaZachodni sąsiedzi już zacierają ręce. Wkrótce obywatele spoza UE będą mogli przez pół roku szukać zajęcia w Niemczech, a potem legalnie zarabiać
Czytaj więcej: https://pomorska.pl/nasze-firmy-czekaja-problemy-niemcy-otwieraja-rynek-dla-ukraincow-placa-trzy-razy-wiecej-ile/ar/13640798
23/11/2018
BasiaMam podobne doświadczenia, w mojej ocenie jest rynek pracownika ale podstawowego, za najniższą krajową lub bardzo niską. Rynek specjalisty i menedżera jest wciąż rynkiem pracodawcy.
23/11/2018
Michał StopkaTo oczywiste, że trudniej jest trafić na bardzo dobrą ofertę specjalisty menadżera bo po prostu takich ofert jest o wiele mniej. A każdy chciałby tak pracować bo tutaj zarobki są dwa lub trzy razy wyższe niż na stanowisku pracownika podstawowego. Zależy jaka branża i jakie stanowisko.
To nie zmienia jednak faktu, że jak zobaczymy co było w szczycie bezrobocia w roku 2013, to obecna sytuacji znacznie się zmieniła. Wtedy nawet nie były prowadzone rekrutacje często, a co mówić o tym aby przejść na takie stanowisko.
Zresztą jak mowa o wyższych stanowiskach. To warto pamiętać, że większość takich stanowisk rozchodzi się na zasadzie awansu w ramach firmy. TO też może być powód dlaczego jest mniej widocznych takich ofert niż na stanowiska podstawowe.
26/11/2018
Michał StopkaPo raz pierwszy od ponad trzech lat w Polsce wzrosło bezrobocie
https://businessinsider.com.pl/finanse/makroekonomia/bezrobocie-w-polsce-w-iii-kw-2018-r-bael-gus/pbcj25p
(…) W III kwartale 2018 roku urząd naliczył 662 tys. bezrobotnych. Kwartał wcześniej było ich 617 tys. Stopa bezrobocia zwiększyła się tym samym o 0,2 p. proc. Jest to więc dość znaczące wydarzenie na rynku pracy, ponieważ wzrost w tym obszarze jest pierwszym od I kw. 2015 r., kiedy to liczba bezrobotnych była ponad dwa razy większa (1,494 mln osób). (…)
20/12/2018
Michał StopkaTak jak kiedyś pisałem Niemcy przygotowywali sie do tego ruchu już dłuższy czas:
Przed tą reformą na pozwolenie na pracę Ukraińcy czekali długo. Teraz jeszcze dłużej, w skrajnych przypadkach nawet rok. Niemcy działać będą ekspresowo i pozwolenia będą automatyczne Gorzej, że to będą przeszkoleni pracownicy. – Rynek niemiecki poszukuje głównie pracowników wykwalifikowanych, których ta ustawa dotyczy – mówi Paweł Wolniewicz.
https://www.money.pl/gospodarka/wiadomosci/artykul/ukraincy-praca-niemcy-zmiany,153,0,2424473.html
02/01/2019
Martin SawickiBardzo dobra analiza, chyba nawet lepsza niż ta z przed kilku lat…swoja droga ciekawe skąd pomysł na wrzucenie watkow analizy technicznej ;)
02/01/2019
Michał StopkaJakie watki analizy technicznej?
27/01/2019
Dwóch MężczyznZmusiłem się i przebrnąłem przez ok. 20 Twoich wpisów. Pustosłowie, fatalny styl (np. kropki zamiast przecinków, niepotrzebne wielkie litery) i głownie karmienie się starymi cytatami z samego siebie. Masakra.
Moja prywatna sugestia: skoro masz tyle w życiu do roboty i jeszcze mnóstwo zajęć domowych, odpuść sobie blog. Bo naprawdę nie warto tego czytać, a skoro tak, to i pisać nie warto.
Życzę powodzenia
PS. Za jeden wpis muszę Ci podziękować: ten sprzed dwóch czy trzech lat o IKE i IKZE. Skłonił mnie do założenia IKZE (z przyczyn wyłącznie podatkowych, do likwidacji w tym roku). Ale jeden wartościowy wpis (i to wartościowy dla bardzo wąskiej grupy osób, tj. takich, które w ciągu roku planują zakończyć na dłużej/ na stałe pracę zarobkową i to akurat w momencie, gdy ma wydatnie wzrosnąć kwota wolna od podatku dla najmniej zarabiających) na cztery lata to zdecydowanie za mało. Daj sobie spokój z pisaniem. Naprawdę.
27/01/2019
Michał StopkaTak się zastanawiam skąd tyle jadu w Polakach. Zgodnie z zasadą Polak Polakowi Polakiem. Masz prawo do Twojej opinii ale czy nie można było tego napisać w całkiem inny sposób? Tym bardziej, że jest nieprawdziwa opinia bo jest masa osób, które już nieraz dawały mi wyrazy sympatii/doceniały to co robię. Jak to przeczytałem zrobiło mi się tak po prostu po ludzko przykro.
A wracając do meritum to tylko Twoja ocena. Nie jest moim celem bycie lubianym przez miliony czy dziesiątki milionów ludzi na świecie. W zupełności wystarczą mi czytelnicy, którzy doceniają to co przez lata razem stworzyliśmy. A najlepsze przed nami bo coraz więcej wartościowych rzeczy dzieje się poza blogiem. Chociaż i tutaj już niedługo się dużo zmieni bo tak jak pisałem do mojego zespołu dołączył Mateusz. Który będzie u Nas project managerem w zakresie IT. Pisałem o tym szczegółowo w komentarzach pod tym wpisem/listem do akcjonariuszy: https://www.michalstopka.pl/masakra-zycie-list-akcjonariuszy-grudzien-2018/
I kolejna sprawa. Boże jak ja nie lubię ludzi radzącym innymi co mają zrobić. I to często robią to ludzie, którzy często sami w swoim życiu mają niepoukładane czy to życie osobiste czy zawodowe. I tacy ludzie często własnie innym będą doradzali co to mają nie zrobić/będą oceniali innych. Wiem co mam robić i to robię i będę robił. Pisałem o tym dokładnie, o planach na kolejne dwadzieścia lat we wrześniowym liście do akcjonariuszy tutaj: https://www.michalstopka.pl/robimy-polski-drugi-londyn-wdrazam-zycie-moj-profesjonalny-trojkat-list-akcjonariuszy-wrzesien-2018/
Ta więc spokojnie, niech każdy zajmie się swoim życiem, a jeżeli już komuś coś chce radzić to może najpierw wypadałoby zapytać czy ten ktoś w ogóle chce od kogoś słyszeć te rady. Szczególnie w takiej formie jak to zostało napisane powyżej.
P.S. Pomimo tego co napisałem, cieszę się, że w Twojej opinii ten jeden chociaż wpis okazał się użyteczny. Zawsze coś.
27/01/2019
Michał StopkaNo i w ten sposób dochodzimy do sedna. Za darmo nikt nikomu nie da ot tak po prostu wartościowych użytecznych rzeczy bo niby dlaczego miałby ot tak dawać za friko. Know how kosztuje. Jak ktoś idzie do mechanika to nie uzyska wartościowej usługi za piękne oczy. Chociaż i tak uważam, że sporo rzeczy jest wartościowych/dałem na moim blogu przez te kilkanaście lat. Między innymi opisane w tej sekcji: Spis zagadnień, https://www.michalstopka.pl/spis-zagadnien/
Jak ktoś chce know how po to jest moja Szkoła Główna Inwestorów Profesjonalnych: https://www.michalstopka.pl/szkola-glowna-inwestorow-profesjonalnych-michala-stopki-roczny-kurs-inwestowania/
28/01/2019
Dwóch MężczyznDługo właśnie z tego założenia wychodziłem. Przez rok Twój blog przeglądałem (również wstecz), a potem 1,5 roku nie zaglądałem, właśnie w myśl powyższego. Wczoraj znów zajrzałem, pomyślałem „a co tam, może znów się coś wartościowego pojawiło”. Niestety…
No i mi się ulało. Może niepotrzebnie, przepraszam. Ale skoro już przeczytałeś to, co napisałem, to może się zastanów nad tym, może wyciągniesz z tego coś dla siebie?
Ja w każdym razie stosuję się do Twojej rady (o nie zaglądaniu tutaj), bo chociaż nie jest bynajmniej odkrywcza, to nie przestała być mądra.
Powodzenia (raz jeszcze).
28/01/2019
Michał StopkaTak jak pisałem, w ramach rozwoju mojej wizji na kolejne dwadzieścia lat, w roku 2019 wiele się zmieni. W ramach zmian IT i szerszego projektu o którym będę pisał, będzie między innymi szczegółowa ankieta. W ankiecie czytelnicy będą mogli wyrazić swoje opinie na różne tematy. Między innymi już od dawna wiadomo, że graficznie/wizualnie wiele musi się zmienić na moim blogu.
28/01/2019
Michał StopkaJak myślisz, dlaczego powstała idea cyklu „Pierwsze kroki Janusza Biznesu”?
Dlaczego w Polsce mało zarabiamy? Cykl edukacyjny “Pierwsze kroki Janusza Biznesu”
https://www.michalstopka.pl/dlaczego-w-polsce-malo-zarabiamy/
No właśnie to jest esencja prowadzenia biznesu. Jak się prowadzi biznes masz na głowie dziesiątki czy nawet setki rzeczy. I ja w niektórych rzeczach odnajduję siebie, może już teraz coraz mniej, jako taki Janusz biznesu kiedyś. Stąd też pewnie wiele niedociągnięć też w tym co możesz zobaczyć na blogu, treściach, grafice, i tak dalej. Bo aby to było wszystko, wszystkie obszary na tip top. Po prostu potrzebujesz sztabu ludzi. I full pieniędzy aby to wszystko było dobrze poukładane.
I to jest to co będzie u mnie na nowo budowane, rozbudowywane, poprawiane i tak dalej. I to jest też element wizji mojej na dwadzieścia lat. Bo łatwo napisać hejterski komentarz, zrobić komuś przykrość. Ale zmienić to wszystko u siebie, zbudować ogromny know how. I jeszcze przenieść to na miliony ludzi w Polsce, żeby oni na tym skorzystali, to jest coś co mnie obecnie kręci.
A reszta, komentarze, opinie, hejt. Nigdy mnie to nie ruszało. Jeżeli coś, jeżeli przynajmniej było to konstruktywne, to coś tam zawsze wnosiło, ale same takie opinie to tylko opinie.
01/02/2019
Piotrbez obniżenia kosztów pracy, nie będą powstawały nowe miejsca pracy i wynagrodzenie nie będzie rosnąć. Przy rosnących nakładach socjalnych koszty są przekładane na przedsiębiorców a ci z kolei nie będą zwiększać pensji, inwestycji, o tworzeniu nowych miejsc pracy nie wspominając. Przy jednoczesnym braku kosztownej innowacyjności, która automatyzowałaby część produkcji i coraz wyższej presji płacowej pozbawimy się konkurencyjności na rynkach międzynarodowych i gospodarka nie wzrośnie znacząco, a z powodu zastoju w dłuższym okresie może się zacząć kurczyć.